Reklam

Ayvalık'ta 4 bin yıllık taş baskı zeytinyağı geleneği yaşatılıyor

Ayvalık'a bağlı Mutluköy'de çiftçi Erdinç Tügen, granit taşlarla ısıl işlem ve kimyasal kullanmadan sürdürülen taş baskı zeytinyağı üretimini anlattı.

Emrah Aladağ
Yayınlanma
Güncelleme
2 DkOkuma Süresi
Ayvalık'a bağlı Mutluköy'de geleneksel taş baskı yöntemiyle kimyasal ve ısıl işlem kullanılmadan zeytinyağı üretimi sürdürülüyor.
Ayvalık'a bağlı Mutluköy'de geleneksel taş baskı yöntemiyle kimyasal ve ısıl işlem kullanılmadan zeytinyağı üretimi sürdürülüyor. | Fotoğraf: Ekonomist

Kökleri 3-4 bin yıl öncesine uzanan taş baskı yöntemiyle çulların arasından damla damla süzülen şifa, zeytin tanesinin en saf meyve suyuna dönüşüm hikayesini yeniden yaşatıyor.

İnsanlık tarihinin en eski üretim miraslarından biri olan geleneksel yöntemde, dalından toplanan zeytinler granit taşlar arasında çekirdeğiyle birlikte ezilerek hamur haline getiriliyor. Hiçbir ısıl işlem ya da kimyasal kullanılmadan çulların içine alınan hamurun baskı altında sıkıştırılmasıyla oluşan öz, birkaç dakikalık dinlenmenin ardından suyun üzerine çıkarak saf zeytinyağına dönüşüyor.

Mutluköy'de kuşaktan kuşağa aktarılan taş baskı geleneği

Ayvalık'a bağlı Mutluköy'de 6. dönem muhtarlık yapan çiftçi Erdinç Tügen, dedesinden babasına, babasından kendisine ve çocuklarına aktarılan taş baskı geleneğini sürdürdüklerini söyledi.

Taşların eskiden hayvan gücüyle döndürüldüğünü, 1930'lu ve 40'lı yıllarda elektriğin gelmesiyle sistemin makineleşmeye geçtiğini ancak temel yöntemin değişmediğini aktaran Tügen, şunları kaydetti:

"Taşa zeytinimizi atıyoruz. Taşa attıktan sonra taş dönüyor ve zeytin tanesini öğütüyor, hamur haline getiriyor. Çekirdeği ile birlikte eziyor. Çekirdeği ile birlikte ezdiği için de çekirdeğin içerisindeki de şifa değerleri, antioksidanları zeytinyağına karışıyor. Hamurları çullarımızın içerisine aldıktan sonra baskımızın üzerine üst üste istifliyoruz. Sıkıştırma usulü sıkıştırarak ezmiş olduğumuz zeytin hamurunun içerisindeki su ve yağı alıyoruz. Yağ sudan hafif olduğu için de bir 5 dakika bekledikten sonra suyun üzerine yağımız çıkarak üstünden kaydırma ile yağını alıyoruz."

Isıl işlem yok, besin değerleri korunuyor

Zeytinin bir meyve olduğunu ve taş baskı yönteminde hiçbir ısıl işlem ya da kimyasal uygulanmadığını vurgulayan Tügen, elde edilen yağı taze sıkılmış doğal meyve suyuna benzetti.
Hiçbir işlem görmediği için zeytindeki vitamin, mineral, antioksidan ve önemli bileşiklerinin korunduğunu belirten Tügen, kontinü sistemlere göre taş baskıda daha fazla zeytinden 1 kilogram yağ çıkabildiğini, bu nedenle maliyet ve verim farkının fiyata da yansıdığını ancak şifa değeri açısından bu emeğin karşılığını verdiğini sözlerine ekledi.

Haberi Derleyen: Emrah Aladağ

Bu haberi nasıl buldunuz?Görüşünüz bizim için değerli.
YöneticiÇevrimiçi

Teknolojiye olan ilgim çok küçük yaşlarda olup ve haber konusunda; Güncel Ekonomi, Spor, Siyaset gibi vb. bir çok ilgili bölümlerde haber yazarlığı yaptım. Sizlere en uzman olduğum haber konular ile analizlerimi içeriklerimde paylaşacağım.

İlgili Konular:

Ayvalıktaş baskı zeytinyağıErdinç Tügen
Bu web sitesini kullanmaya devam ederek, çerezlerin kullanılmasına izin vermiş olursunuz. Gizlilik ve Çerez Politikamızı Ziyaret edin. Gizlilik ve Çerez Politikamızı ziyaret edin.