Piyasalarda Petrol ve Yapay Zeka Şoku: Merkez Bankaları Kararları Öncesinde Küresel Borsa Çöküşü

Orta Doğu'da tırmanan çatışmaların petrol fiyatlarını tırmandırması ve tırmanan tahvil faizleri, kritik kararlar öncesinde piyasalarda tedirginliği artırırken, küresel borsalarda Borsa İstanbul dahil sert satış dalgası yaşandı.

Analistler, enerji şokunun yol açtığı maliyet artışlarıyla enflasyonist risklerin yeniden fiyatlandığını ve bu durumun para politikalarını sıkılaştırma baskısını artırdığını kaydediyor.

Orta Doğu Gerilimi Petrolü Tırmandırdı

Yemen'deki Husiler tarafından Suudi Arabistan hedeflerine yönelik gerçekleştirilen yeni saldırı hamlesi, küresel petrol arzına dair endişeleri derinleştirdi.

Gelişmelerin ardından kasım vadeli Brent petrolün varil fiyatı yüzde 1,7 değer kazanarak 107,4 dolar seviyesine fırladı.

Sürece dair açıklamada bulunan ABD Başkanı Donald Trump, Orta Doğu'daki durumu değerlendirdi.

"İran ile çatışma sona erdiğinde petrol fiyatları düşecek."

Tahvil Faizleri 2007 Sonrasının Zirvesinde

Jeopolitik risklerin etkisiyle fırlayan enerji maliyetleri katı enflasyon kaygılarını yeniden uyandırırken, ABD 10 yıllık tahvil faizi yüzde 5,03 seviyesine çıkarak Temmuz 2007 tarihinden bu yana en yüksek seviyesini kaydetti.

ABD Merkez Bankası (Fed) tarafında enflasyonla mücadele kapsamında sıkılaşma adımlarının süreceği beklentisi piyasaları baskılamayı sürdürüyor.

Toplantı maratonuna başlayan Fed'in faiz artışına gitmesine kesin gözüyle bakılırken, banka son faiz artırım kararını Temmuz 2023 tarihinde almıştı.

Fiyatlamaların etkisiyle yükselen dolar endeksi yüzde 0,1 artışla 99,6 seviyesine ulaşırken, ons altın yüzde 0,1 primle 4 bin 305 dolardan işlem gördü.

Yapay Zeka Sektöründe Yavaşlama Kaygısı

Teknoloji dünyasında yapay zeka gelişim hızının yavaşlatılmasına yönelik çağrılar ve ABD ile Çin arasındaki rekabet, sektör hisselerinde çöküşü beraberinde getirdi.

Yazılım devi Microsoft, yapay zeka güvenlik tartışmaları sürerken gelecek modellerin davranış sınırlarını belirleyen yeni bir kural taslağı yayımladı.

Konuya ilişkin sert çıkış yapan Donald Trump, teknolojiye yönelik eleştirilerini dile getirdi.

"Yapay zeka teknolojisinin kontrolden çıkması yönünde hastalıklı bir komplo yürütülüyor."

Diplomatik hatta ise ABD Hazine Bakanlığı, yaptırımların ihlal edildiği gerekçesiyle Rusya merkezli VTB Bank kurumunu yaptırım listesine dahil etti.

Borsalarda Teknoloji Hisseleri Eridi

Sektörel endişelerle New York borsası günü ekside kapatırken dev teknoloji şirketlerinde sert düşüşler kaydedildi.

Günü kayıpla tamamlayan devlerden Nvidia yüzde 3,4, AMD yüzde 4,4, Broadcom yüzde 4,8, Intel yüzde 5,6 ve Marvell Technology yüzde 7,3 değer kaybetti.

Kapanışta Dow Jones yüzde 0,29, S&P 500 yüzde 0,48 ve Nasdaq yüzde 0,56 gerilerken, Avrupa tarafında da teknoloji devleri ASML yüzde 6,1 ve Infineon Technologies yüzde 7,7 düştü.

Bölgede Almanya 10 yıllık tahvil faizi yüzde 3,55 ile 2009 yılından bu yana en yüksek seviyeyi görürken, Avrupa Merkez Bankası (ECB) Yönetim Kurulu Üyesi Isabel Schnabel yükselen enerji fiyatlarına ilişkin uyarıda bulundu.

"Enerji fiyatlarındaki yükseliş endişe verici."

Asya Ekonomilerinde Zayıf Veriler Sürüyor

Asya pazarında Çin tarafından açıklanan ekonomik veriler beklentilerin altında kalarak durgunluk sinyali verdi.

Ülkede ağustos ayında perakende satışlar yıllık yüzde 0,4 artarken, sabit sermaye yatırımları yüzde 7,2 geriledi, işsizlik oranı ise yüzde 5,3'e yükseldi.

Sanayi üretiminin yüzde 5,2 arttığı Çin pazarı dışında, Japonya 10 yıllık tahvil faizleri yeniden yüzde 3 seviyesinin üstüne çıktı.

Borsa İstanbul Günü Düşüşle Tamamladı

Yurt içi piyasalarda ise Borsa İstanbul BIST 100 endeksi günü yüzde 1,60 kayıpla 14.235,83 puandan kapattı.

Serbest piyasada dolar/TL kuru yeni güne 48,6373 seviyesinden başlarken, VİOP BIST 30 ekim kontratı yatay seyrini korudu.

Pyasalarda bugün yurt içinde bütçe dengesi, yurt dışında ise İngiltere işsizlik verileri ile New York Fed imalat sanayi endeksi takip edilecek; teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.100 ve 14.000 puan destek, 14.300 ve 14.400 puan ise direnç konumunda bulunuyor.