Emre Aladağ
Dünya genelinde savunma harcamaları yeniden yükselişe geçerken, Türkiye’nin köklü sanayi kuruluşlarından Kale Grubu, savunma ve havacılık sektöründeki yatırımlarını hız kesmeden sürdürüyor. Ekonomist dergisinin 30 Ağustos - 12 Eylül 2026 tarihli sayısında yer alan habere göre, sanayide 70 yılı aşkın birikime sahip grup, savunma ve havacılık alanındaki ciro payını artırarak küresel pazarlardaki etkinliğini genişletmeyi hedefliyor.
Euro Stinger Projesinden 100 Milyon Dolar İhracata
Savunma sanayisindeki yolculuğuna 1987 yılında Türkiye’nin de yer aldığı ilk çok uluslu konsorsiyum olan Euro Stinger projesiyle başlayan grup, Kale Grubu Yönetim Kurulu Başkan Vekili Osman Okyay liderliğinde bu alandaki derinleşmesini sürdürdü. Savunma grubunun yıllık ihracatı 100 milyon dolar seviyesine ulaşırken, 2025 itibarıyla Kale ANDAR şirketinin bünyeye katılmasıyla elektromekanik sistemler alanında yeni bir dönem başlatıldı.
Savunma ve Havacılık Sanayii İmalatçılar Derneği (SASAD) Yönetim Kurulu Başkanlığı görevini de yürüten Osman Okyay, savunma ve havacılık şirketlerinin bugün grup cirosunda yüzde 50 paya sahip olduğunu açıkladı. İhracat satışlarının yüzde 10 büyüdüğünü belirten Okyay, 2026 yılı için yüzde 15 büyüme hedeflediklerini duyurdu. Yurt dışı yatırımlar ve teknolojik ortaklıklarla birlikte önümüzdeki beş yıllık dönemde yıllık yaklaşık yüzde 20 ve üzeri sürdürülebilir bir büyüme öngörülüyor.
Satın Alma ve Ortaklık Fırsatları Masada
Grubun büyüme stratejisini aktaran Osman Okyay, 24 ülkede ve 6 kıtada faaliyet gösterdiklerini, uluslararası operasyonların ağırlıklı olarak Avrupa’da yoğunlaştığını kaydetti. Fırsat penceresinin açık olduğu bu dönemde organik büyümenin yanı sıra satın alma ve ortaklık seçeneklerini de aktif olarak değerlendirdiklerini ifade eden Okyay, şu değerlendirmede bulundu:
"Kale Grubu olarak, elbette fırsat penceresinin son derece açık olduğu bu dönemde kendi şirketlerimizle organik büyümemizi sürdürürken; yüksek teknoloji içeren yerli ürünlere sahip firmaları da yakından takip ediyor, ortaklık, satın alma ve yatırım yoluyla bu şirketleri desteklemeyi planlıyoruz."
Grup; otonom platformlar, insansız sistemler, yapay zekâ destekli karar mekanizmaları, uzay tabanlı kabiliyetler ve siber-elektronik harp çözümleri başta olmak üzere geleceğin teknolojilerini yakın takibe almış durumda. Bu yaklaşımın hem dışa bağımlılığı azaltması hem de ihracat kanalıyla ekonomik ilişkileri güçlendirmesi bekleniyor.
Kritik Teknoloji: Özgün İtki Sistemleri ve Turbojet Motorlar
Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığı liderliğinde Türkiye'nin son 20 yılda yerlilik oranını yüzde 20’lerden yüzde 80’lerin üzerine çıkardığını hatırlatan Osman Okyay, asıl mücadelenin kritik alt sistemlerde verildiğine dikkat çekti. İtki sistemleri, süper alaşımlar, nadir toprak elementleri, mikroelektronik, çip ve optik dedektör teknolojilerinin dışa bağımlılıkta ilk kısıtlanan kalemler olduğunu vurgulayan Okyay, Grubun en kritik alan olan itki sistemlerine odaklandığını belirtti.
Bu kapsamda Kale Jet Motorları şirketi, tasarımı ve mühendisliği tamamen yerli olan Türkiye’nin kalifiye edilmiş ilk özgün turbojet motorunu geliştirdi. Seri üretimi yapılan KTJ-Serisi motorlar; SOM, Atmaca, Çakır ve Kara Atmaca füzelerine güç veriyor. Ayrıca KTJ3200 motoru için Brezilyalı SIATT firması ile Türkiye'nin ilk jet motoru ihracat sözleşmesi imzalandı. Gelecek dönemde bu motorların dolanan mühimmatlar, karşılayıcılar ve çok maksatlı İHA'larda da kullanılması hedefleniyor. Silah sistemlerinde ise Kale Kalıp, Türkiye’nin ilk milli piyade ve kalifiye makineli tüfeğini tasarlayıp üreterek dışa bağımlılığı sonlandırdı.
İzmir’de İkinci Fabrika Yatırımı 2028’de Başlıyor
2014 yılında İzmir Ege Serbest Bölgesi’nde faaliyete geçen Kale Pratt & Whitney ortaklığında da yeni yatırım kararı alındı. 2025 yılı itibarıyla Pratt & Whitney Amerika’nın yanı sıra Pratt & Whitney Kanada için de ilk siparişleri alan şirket, ürün portföyünü karmaşık parça gruplarıyla genişletiyor. Sıfır hata ve zamanında teslimat performansıyla öne çıkan tesiste dijitalleşme ve tedarikçi ağı yatırımları hız kazandı.
Osman Okyay, İzmir'deki gelişim planına ilişkin olarak 2028 yılında 100 milyon dolar ciro seviyesinin aşılacağını ve İzmir’de ikinci fabrika yatırımına başlanacağını duyurdu. Satışlarının yüzde 90’ından fazlası ihracat olan Kale Havacılık ve Kale Pratt & Whitney ile birlikte, ürün ve alt sistem üreten diğer grup şirketlerinin küresel pazarlardaki payının daha da artması bekleniyor.
Küresel Savunma Pazarındaki Dev Bütçeler ve Türkiye'nin Rolü
Jeopolitik gerilimlerin küresel talep ortamını canlı tuttuğunu belirten Osman Okyay, 2027 yılında 1,5 trilyon dolar savunma bütçesi hedefleyen ABD ile Ukrayna savaşı sonrası 2035’e kadar GSYH’sinin yüzde 3,5’ini savunmaya ayırmayı planlayan Avrupa pazarlarının büyük potansiyel barındırdığını vurguladı. Türk savunma ve havacılık sektörünün ihracatının geçen yıl 10 milyar dolar sınırını aştığını ve 2026 yılında en az yüzde 20 daha büyüyeceğinin öngörüldüğünü belirten Okyay, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:
"Özellikle Avrupa başta olmak üzere küresel ölçekte savunma ihtiyaçlarının ve bütçelerinin yeniden şekillendiği bir konjonktürden geçiyoruz. Artan talep karşısında küresel savunma sanayiinin karşı karşıya kaldığı kapasite ve tedarik zinciri sınamaları, güvenilir ve esnek ortaklıklara olan ihtiyacı her zamankinden daha belirgin hale getirmiştir. Türkiye; NATO standartlarındaki üretim disiplini, nitelikli mühendislik kaynağı ve yüksek kalitedeki imalat altyapısıyla küresel tedarik zincirlerinin dayanıklılığına katkı sunabilecek son derece güçlü bir stratejik ortak konumundadır."
Grup, İtalya, İspanya, Baltık ülkeleri ve Polonya gibi Avrupa ülkeleriyle gelişen savunma iş birliklerini derinleştirerek küresel değer zincirlerindeki "vazgeçilmez teknoloji ortağı" konumunu pekiştirmeyi amaçlıyor.