Emre Aladağ
ABD merkezli yapay zeka devi Anthropic'in Üst Yöneticisi (CEO) Dario Amodei tarafından yapılan modellerin geliştirilme hızını düşürme önerisi, Washington ve Pekin hattında jeopolitik bir krizin fitilini ateşledi. Küresel teknolojide güvenlik tartışmalarını alevlendiren bu gelişme, iki dev devlet arasında yeni bir ihtilaf alanı yarattı.
Trump: Yapay Zekayı Yavaşlatma Çağrıları Koca Bir Yalan
Gelişmelere ilişkin sosyal medya hesabı üzerinden sert bir açıklama yapan ABD Başkanı Donald Trump, yapay zekaya ve veri merkezlerine karşı hastalıklı bir komplo yürütüldüğünü savundu. Bu durumdan sadece Çin'in memnuniyet duyacağını iddia eden Trump, ülkesinin bu alanda tüm rakiplerinin önünde yer aldığını ve yarışı lider bitireceğini vurguladı.
Yapay zekanın tehlikeli boyutlara ulaşmadan durdurulması çağrılarını küresel bir yalan olarak nitelendiren ABD Başkanı, Amodei'nin açıklamalarına atıfta bulunarak sektör liderlerinin kendilerini iflasa sürükleyecek kısıtlamalar talep etmesini sert bir dille eleştirdi.
Yapay zekanın insanlığı yok edeceği senaryolarını kendisine yönelik yürütülen azil kampanyalarına benzeten Donald Trump, Çin'in teknoloji hamlelerini durdurmak adına hiçbir kısıtlama adımı atmayacağını sözlerine ekledi.
Pekin Yönetiminden Soğuk Savaş Suçlaması
Çin yönetimi ise yapay zeka gelişimini yavaşlatma çağrılarının doğrudan kendi teknolojik ilerlemelerini hedef aldığını açıkladı. Çin Komünist Partisinin yayın organı Global Times gazetesinin haberine göre, Amodei'nin asıl amacının teknolojik bariyerler ve düzenleyici tekellerle Çin'in yükselişine ket vurmak olduğu ve bu yaklaşımın Soğuk Savaş taktiklerini hatırlattığı belirtildi.
Konuya ilişkin resmi değerlendirmede bulunan Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Guo Ciakun, korkuları körüklemenin ve acımasız rekabetin küresel yapay zeka yönetimine zarar vereceğini belirterek uyardı:
"Korkuları körüklemek, cepheleşme ve acımasız rekabet, küresel yapay zeka yönetimine zarar vermekten başka işe yaramaz, bu da kimsenin menfaatine değildir."
ABD İleride Ancak Çin Aradaki Farkı Kapatıyor
Amerikan gazetesi Wall Street Journal (WSJ) tarafından geçilen haberde, ABD'nin yapay zeka alanında Çin'in önünde bulunduğu ve Washington laboratuvarlarında daha hızlı ilerleme kaydedildiği aktarıldı. WSJ haberinde görüşlerine yer verilen Oxford Çin Politikaları Bölümü araştırmacısı Zilan Qian, ABD'deki uzmanların Çin'deki meslektaşlarına kıyasla çok daha tehlikeli senaryolarla karşılaşabileceğini bildirdi.
Katar merkezli Aljazeera televizyonunun haberinde ise ABD'nin teknolojide liderliğini sürdürdüğü ancak Çin'in aradaki mesafeyi hızla kapattığı vurgulandı. Aljazeera, Çinli şirketlerin ABD çip kısıtlamalarına rağmen son derece dayanıklı yapay zeka modelleri geliştirmeyi başardığını duyurdu.
Uluslararası Anlaşma İhtimali Zayıflıyor
Atlantik Konseyi üyesi Kenton Thibaut, kurumun internet sitesinde yer alan analizinde Çin'in ABD'nin niyetlerine şüpheyle yaklaştığını ifade etti. Thibaut, Pekin'in güvenlik tartışmalarını Amerikan teknolojik hegemonyasını gizleme çabası olarak gördüğünü ve mevcut siyasi ortamda ortak bir güvenlik adımı atılmasının imkansıza yakın olduğunu belirtti.
Amerikan Washington Post (WP) gazetesinin haberinde de Çin'in şüpheci tutumu ve Donald Trump'ın yavaşlama fikrini reddetmesi nedeniyle bağlayıcı bir uluslararası anlaşma olasılığının ortadan kalktığı yazıldı. WP, iki ülkenin de yapay zekayı jeopolitik rakiplere bırakılamayacak kritik bir askeri ve ekonomik güç olarak gördüğünü kaydetti.
Liderlerin Zirvesinde Ana Gündem Yapay Zeka Olacak
Amerikan yayın kuruluşu NBC News kanalının haberinde, taraflar arasındaki yaklaşım farklılığının Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile Donald Trump'ın 24 Eylül tarihinde Washington'da gerçekleştireceği kritik zirvede temel gündem maddesi olacağı açıklandı.
Son olarak CNN analizinde, Trump'ın Çin'i mağlup etme hedefi sebebiyle yapay zekayı asla durdurmayacağı ifade edildi. Washington'ın ortaklığın Çin'e askeri güç kazandırmasından korktuğunu, Pekin'in ise güvenlik gerekçelerini ABD kısıtlamalarının bir kılıfı olarak gördüğünü belirten CNN, 24 Eylül zirvesi öncesinde iki devin uzlaşma ihtimalinin son derece düşük olduğunu altını çizerek aktardı.