Emre Aladağ
Trendyol Süper Lig bünyesinde 2026-2027 sezonu kapsamında kulüplere aktarılacak toplam yayın hakkı tutarının 9 milyar lira sınırını geride bırakacağı netleşti. Anadolu Ajansı tarafından derlenen verilere göre, iki yıllık ekonomik göstergeler ve kur mekanizmaları ligdeki mali dengeleri bütünüyle değiştirdi.
Döviz Kuru ve Enflasyon Farkının Getirdiği Artış
Medya hakları için imzalanan 182 milyon dolar tutarındaki ana sözleşmenin yarısı sabitlenen kur üzerinden, diğer yarısı ise güncel piyasa fiyatlamasıyla hesaplanıyor. İhale sürecinin tamamlandığı Mart 2024 döneminde 31,3 lira seviyesinde belirlenen sabit kur baremi, iki senelik resmi enflasyon revizyonları sonrasında 52,91 lira düzeyine çıkarıldı.
Federasyon Kesintileri ve Kalan Net Bütçe
Oluşan toplam yayın havuzunun yüzde 28 oranındaki payı kurumsal ve operasyonel harcamalara ayrılıyor. Bu meblağ; Türkiye Futbol Federasyonu (TFF) payı, alt liglerin hak edişleri, hakem ücretleri, Video Yardımcı Hakem (VAR) masrafları ve alt lige gerileyen takımlara yapılan paraşüt ödemeleri için kullanılıyor.
Zorunlu kesintilerin tamamlanmasının peşinden en üst ligdeki takımların kasasına girecek net tutar takriben 6,5 milyar lira seviyesinde gerçekleşecek.
Puan Başına Prim ve Katılım Payı Dağılımı
Kulüplere tahsis edilecek net gelirin yüzde 48 oranındaki bölümü tüm ekiplere eşit biçimde aktarılacak. Söz konusu eşit dağıtım kapsamında ligde yer alan 18 kulübün her birine yaklaşık 174,5 milyon lira tutarında katılım bedeli ödenecek.
Pastanın yüzde 46 büyüklüğündeki payı ise takımların sahadaki performans grafiğine göre tahsis edilecek. Yaklaşık 3 milyar liralık başarı havuzundan ekipler, kazandıkları her maç için 9,8 milyon lira galibiyet primi elde edecek; eşitlikle biten mücadelelerde ise bu rakam iki takım arasında eşit bölüşülecek.
Sıralama Primi ve Şampiyonluk Bonusu
Dağıtılacak gelirin kalan yüzde 6 seviyesindeki kısmı puan cetvelinin ilk altı basamağındaki takımlara derecelerine göre takdim edilecek. Bu çerçevede sezonu zirvede tamamlayan şampiyon takım kasasına ek olarak yaklaşık 126 milyon lira koyacak.
Lig ikincisi 101 milyon lira, üçüncü sıradaki ekip 76 milyon lira, dördüncü takım 51 milyon lira, beşinci sıradaki ekip 26 milyon lira ve altıncı basamaktaki takım ise 13 milyon lira ilave başarı ödülünün sahibi olacak.
Kulüpler Yayın Havuzundan Tek Taraflı Çıkabilir mi?
Mali dağılım tartışmalarında zaman zaman kulüp yöneticileri veya taraftarlar bireysel yayın satışını gündeme getirse de yürürlükteki mevzuat buna geçit vermiyor. Mevcut kanunlar, bir kulübün tek taraflı iradeyle havuzdan ayrılıp iç saha maçlarını bağımsız şekilde pazarlamasına engel oluşturuyor.
Yürürlükteki 5894 sayılı Türkiye Futbol Federasyonu Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun maddesi 13 kapsamında, ülke genelindeki tüm müsabaka yayınlarını düzenleme yetkisi münhasıran federasyon yönetimine veriliyor. Kanunun ilgili fıkrasında sürecin sınırları şu şekilde aktarılıyor:
"TFF'nin yayın haklarının merkezi olarak pazarlanmasını ve elde edilen gelirin yetkili organlar tarafından alınan kararlar uyarınca kulüplere dağıtılmasını kapsar."
Mevcut yasal çerçeve korunduğu sürece Süper Lig kulüpleri iç saha karşılaşmalarını merkezi havuz dışında üçüncü kuruluşlara devredemeyecek ve tüm dağıtım federasyonun merkezi sistemi üzerinden yürütülmeye devam edecek.