Klinik Psikolog Ayşegül Nezor çocukla birlikte uyumanın etkilerini anlattı

Klinik Psikolog Ayşegül Nezor, ebeveynlerin çocuklarıyla aynı yatağı paylaşmasının psikolojik yansımalarını, güvenli bağlanma ile bağımlılık arasındaki farkları ve ayrı odaya geçiş sürecinde dikkat edilmesi gereken adımları değerlendirdi.

Yenidoğan d& amp; ouml; neminde & amp; ldquo; anne yanı& amp; rdquo; olarak başlayan yolculuk ilerleyen yaşlarda birlikte uyuma olarak s& amp; uuml; r& amp; uuml; yor. & amp; ldquo; Bir sebep& amp; rdquo; ten ebeveynler & amp; ccedil; ocukları ile birlikte uyumaya devam edebiliyor& amp; hellip; Emzirme s& amp; uuml; rd& amp; uuml; ğ& amp; uuml; s& amp; uuml; rece anneler bunu daha konforlu bulduğu i& amp; ccedil; in s& amp; uuml; rd& amp; uuml; r& amp; uuml; yor sonrasında ise o & amp; ldquo; bir sebep& amp; rdquo; daha duygusal bir boyuta evriliyor.

Bazen & amp; ccedil; ocuğun ayrılık kaygısı bazen ebeveynin ona sarılarak uyuduğunda hissettiği tarifi imkansız huzur bazen de g& amp; uuml; n boyu & amp; ccedil; alışıp & amp; ccedil; ocukla ge& amp; ccedil; iremediği zamanı telafi etme vicdanı birlikte uyuma alışkanlığını besliyor ve fiziksel bir ihtiya& amp; ccedil; tan doğan bu yakınlık, zamanla koparılamaz bir bağa d& amp; ouml; n& amp; uuml; ş& amp; uuml; yor. & amp; nbsp; Peki, ne kadar doğru?

İ& amp; ccedil; g& amp; uuml; d& amp; uuml; sel/sezgisel ebeveynlik yapmanın epeyce zor olduğu şu zamanda t& amp; uuml; m ebeveynlerin etrafı & amp; ldquo; yargı& amp; rdquo; larla & amp; ccedil; evrili& amp; hellip; 9 aylıktan itibaren & amp; ccedil; ocuğun kendi yatak odasında yatmasını, desteksiz uyumasını savunan uzmanlar da var birlilte uyumanın g& amp; uuml; ven ve bağlanmayı olumlu etkilediğini savunanlar da& amp; hellip; Tarihsel s& amp; uuml; rece baktığımızda ise & amp; ldquo;& amp; Ccedil; ocuğumla birlikte uyumak doğru mu?& amp; rdquo; sorusu da aslında modern hayatın bir derdi. & amp; Ccedil; ocukla birlikte uyumak tarihsel olarak insanlığın varsayılan uyku bi& amp; ccedil; mi ve Doğu toplumlarında nesillerdir istikrarla s& amp; uuml; rd& amp; uuml; r& amp; uuml; l& amp; uuml; rken, Batı d& amp; uuml; nyasında sanayileşmeyle birlikte yerini bağımsızlık ve & amp; ouml; zg& amp; uuml; ven inancına bıraktı.

Batı k& amp; uuml; lt& amp; uuml; r& amp; uuml; nde & amp; ccedil; ocukların erken yaşta kendi odalarında uyumasının onları daha bağımsız kılacağı d& amp; uuml; ş& amp; uuml; n& amp; uuml; l& amp; uuml; rken, bu durum aynı zamanda mahremiyet arayışı ve sağlık endişeleriyle & amp; ndash; yenidoğan d& amp; ouml; neminde ani bebek & amp; ouml; l& amp; uuml; m& amp; uuml;- beslenen bir tabuya d& amp; ouml; n& amp; uuml; şt& amp; uuml;.

G& amp; uuml; ncel araştırmalar ise ebeveynlerin niyetinin & amp; mdash; yani bu kararı bilin& amp; ccedil; li bir tercihle mi yoksa zorunluluktan mı aldıklarının& amp; mdash; uyku kalitesi algısını doğrudan etkilediğini g& amp; ouml; steriyor.

Konu ile ilgili merak ettiklerimi Klnk. Psk. Ayşeg& amp; uuml; l Nezor& amp; rsquo; a sordum.

İşte aldığım yanıtlar& amp; hellip; & amp; nbsp; Birlikte uyumanın psikolojik a& amp; ccedil; ıdan herkes i& amp; ccedil; in ge& amp; ccedil; erli tek bir doğrusu olduğunu s& amp; ouml; ylemek m& amp; uuml; mk& amp; uuml; n değildir & amp; nbsp; Bebeklerin ve k& amp; uuml;& amp; ccedil;& amp; uuml; k & amp; ccedil; ocukların ebeveynleriyle birlikte uyuması onların & amp; uuml; zerinde nasıl bir etki yaratıyor?

Bebeklik döneminde yakınlık ihtiyacı ve güvenli uyku alanı

Birlikte uyumak g& amp; uuml; ven mi veriyor yoksa & amp; ouml; zg& amp; uuml; venini mi zedeliyor? Bu işin tek tip bir doğrusu var mı? Yaşamın ilk yıllarında & amp; ccedil; ocuklar, duygularını ve bedensel tepkilerini d& amp; uuml; zenleyebilmek i& amp; ccedil; in bakım verenlerinin desteğine ihtiya& amp; ccedil; duyarlar. & amp; Ouml; zellikle bebeklik d& amp; ouml; neminde ebeveynin yakınlığı, & amp; ccedil; ocuğun sakinleşmesine ve kendisini g& amp; uuml; vende hissetmesine yardımcı olabilir.

Ancak yakınlık ihtiyacı ile aynı yatağı paylaşmak birbirinden farklıdır. Araştırmalar, g& amp; uuml; venli uyku a& amp; ccedil; ısından bebeklerin en az ilk altı ay ebeveynleriyle aynı odada ancak kendilerine ait ayrı bir uyku alanında yatmasını & amp; ouml; nermektedir.

B& amp; ouml; ylece hem bebeğin yakınlık ihtiyacı karşılanabilir hem de aynı yatağı paylaşmanın oluşturabileceği fiziksel riskler düşürülebilir. & amp; Ccedil; ocuğun kendi yatağına ge& amp; ccedil; işi i& amp; ccedil; in ge& amp; ccedil; erli veya kesin bir yaş sınırı bulunmamaktadır.

Bununla birlikte, & amp; ouml; zellikle 2& amp; ndash;3 yaş d& amp; ouml; neminde gelişen & amp; ouml; zerklik becerileri, & amp; ccedil; ocuğun kendi uyku alanını benimsemesi a& amp; ccedil; ısından & amp; ouml; nemlidir. Bu d& amp; ouml; nemde & amp; ccedil; ocuk, g& amp; uuml; nl& amp; uuml; k yaşamda daha fazla bağımsızlık g& amp; ouml; stermeye, kendi tercihlerini ifade etmeye ve ebeveyninden ayrı bir birey olduğunu keşfetmeye başlar.

Gündem kategorisinden bir başka haber:

Ancak birlikte uyumanın psikolojik a& amp; ccedil; ıdan herkes i& amp; ccedil; in ge& amp; ccedil; erli tek bir doğrusu olduğunu s& amp; ouml; ylemek m& amp; uuml; mk& amp; uuml; n değildir. Dolayısıyla kendi yatağında uyumayı & amp; ouml; ğrenmek de bu gelişimsel s& amp; uuml; recin bir par& amp; ccedil; ası olarak g& amp; ouml; r& amp; uuml; lmektedir.

Ancak burada & amp; ouml; nemli olan durum, & amp; ccedil; ocuğun gelişimsel & amp; ouml; zellikleri ve duygusal ihtiya& amp; ccedil; ları g& amp; ouml; zetilerek kademeli bir ge& amp; ccedil; iş planlanmasıdır. & amp; nbsp; & amp; ldquo; Annenin & amp; ccedil; ocuğundan ayrı uyumakta zorlanması, & amp; ccedil; ocuğun bağımsızlaşma girişimlerine istemeden m& amp; uuml; dahale etmesine neden olabilir& amp; rdquo; & amp; nbsp; Ebeveynlerin & amp; ccedil; ocuklarıyla birlikte uyuma kararını su& amp; ccedil; luluk duymadan alabilmesi i& amp; ccedil; in hangi kriterlere dikkat etmesi gerekir?

Güvenli bağlanma ile sağlıksız bağımlılık arasındaki farklar

Hangi durumlarda bu alışkanlık ebeveynler veya & amp; ccedil; ocuk i& amp; ccedil; in sağlıksız bir bağımlılığa d& amp; ouml; n& amp; uuml; şebilir? Birlikte uyumanın psikolojik etkilerini değerlendirirken bağlanma ile bağımlılık arasındaki farkı da anlamak gerekir.

G& amp; uuml; venli bağlanma, & amp; ccedil; ocuğun ebeveyninden hi& amp; ccedil; ayrılmaması değil, ihtiya& amp; ccedil; duyduğunda ebeveynine ulaşabileceğini bilerek & amp; ccedil; evresini keşfedebilmesidir. & amp; Ccedil; ocuğun bağımsızlaşması, ebeveyniyle kurduğu g& amp; uuml; venli ilişkinin karşıtı değildir aksine bu ilişki tarafından desteklenen gelişimsel bir kazanımdır.

Ebeveynle birlikte uyumak tek başına g& amp; uuml; vensiz bağlanmanın veya bağımsızlaşma g& amp; uuml;& amp; ccedil; l& amp; uuml; ğ& amp; uuml; n& amp; uuml; n g& amp; ouml; stergesi olarak değerlendirilemez ancak & amp; ccedil; ocuk, ebeveyninin fiziksel varlığı olmadan uykuya dalamıyor ve bu durum giderek artan bir kaygıya d& amp; ouml; n& amp; uuml; ş& amp; uuml; yorsa uyku alışkanlıklarının yeniden değerlendirilmesi gerekebilir. Burada & amp; uuml; zerinde durulması gereken bir diğer konu ise birlikte uyumanın kimin ihtiyacını karşıladığıdır.

Bazen ebeveynler, & amp; ccedil; ocuklarının kendilerinden ayrılmakta zorlandığını d& amp; uuml; ş& amp; uuml; n& amp; uuml; rken aslında ayrılıkla ilgili kaygıyı kendileri de yaşayabilir. & amp; Ouml; zellikle annenin & amp; ccedil; ocuğundan ayrı uyumakta zorlanması, & amp; ccedil; ocuğun bağımsızlaşma girişimlerine istemeden m& amp; uuml; dahale etmesine neden olabilir. & amp; Ouml; rneğin & amp; ccedil; ocuk kendi yatağında uyumaya hazır olsa bile annenin yalnız kalma kaygısı veya & amp; ccedil; ocuğuna bir şey olacağına ilişkin endişeleri birlikte uyuma alışkanlığının s& amp; uuml; rmesine yol açabilir.

Araştırmalar da annelerin ayrılık kaygısıyla & amp; ccedil; ocukların gece uyanmaları ve uykuya ge& amp; ccedil; iş g& amp; uuml;& amp; ccedil; l& amp; uuml; kleri arasında ilişkiler bulunduğunu g& amp; ouml; stermektedir.

Ebeveynin kendi kaygısını azaltmak amacıyla & amp; ccedil; ocuğun s& amp; uuml; rekli yanında bulunması, zorlu durumlarda & amp; ccedil; ocuğun tek başına baş edebilme becerilerini geliştirmesini zorlaştırabilir. & amp; Ccedil; ocuk, zamanla sakinleşebilmek veya uykuya ge& amp; ccedil; ebilmek i& amp; ccedil; in ebeveyninin fiziksel varlığına ihtiya& amp; ccedil; duyduğunu d& amp; uuml; ş& amp; uuml; nebilir. & amp; Ouml; zellikle ayrılık kaygısı yaşayan & amp; ccedil; ocuklarda, kaygıyı azaltmak amacıyla s& amp; uuml; rd& amp; uuml; r& amp; uuml; len bazı ebeveyn davranışlarının uzun vadede kaygının devam etmesine sebebiyet verdiği bilinmektedir.

Ebeveynlik rolü ile çift ilişkisinde dengenin korunması

Bu nedenle ebeveynlerin yalnızca & amp; ccedil; ocuklarının ayrılmaya ne kadar hazır olduğunu değil, kendilerinin bu ayrılığa nasıl yaklaştığını da değerlendirmesi & amp; ouml; nemlidir. & amp; Ccedil; ocuğun kendi yatağında uyumaya başlaması bir kopuş değil, gelişimsel bir ge& amp; ccedil; iş olarak ele alınmalıdır. & amp; nbsp; & amp; nbsp; Birlikte uyuma alışkanlığı uzadığında ebeveynler bu s& amp; uuml; re& amp; ccedil; te hem partner olmayı hem de ebeveynlik rol& amp; uuml; n& amp; uuml; nasıl dengede tutabilir? & amp; Ouml; zellikle birlikte uyuma alışkanlığı nedeniyle & amp; ccedil; iftlerin birbirlerine ayırdıkları zaman belirgin bi& amp; ccedil; imde azalıyorsa veya eşlerden biri kendisini dışlanmış hissediyorsa bu d& amp; uuml; zenin yeniden değerlendirilmesi & amp; ouml; nemlidir. & amp; Ccedil; ocuğun g& amp; uuml; ven ihtiyacını karşılamak ile & amp; ccedil; ift ilişkisinin duygusal ihtiya& amp; ccedil; larını g& amp; ouml; zetmek birbirine karşıt sorumluluklar değildir.

Ebeveynler, & amp; ccedil; ocuklarının gelişimsel ihtiya& amp; ccedil; larını dikkate alırken birlikte ge& amp; ccedil; irecekleri zamanı, iletişimi ve yakınlığı da bilin& amp; ccedil; li bi& amp; ccedil; imde koruyabilirler.

Gündem kategorisinden bir başka haber:

Dolayısıyla ebeveynlerin hem partner hem de anne-baba rollerini dengede tutabilmeleri i& amp; ccedil; in & amp; ccedil; ocuklarının ihtiya& amp; ccedil; ları kadar birbirlerinin ihtiya& amp; ccedil; larını da konuşabilmeleri & amp; ouml; nemlidir. & amp; nbsp; Ebeveynlerin birlikte uyuma alışkanlığından & amp; ccedil; ocukların kendi odalarında uyumasına ge& amp; ccedil; iş yaparken hem ebeveynin hem de & amp; ccedil; ocuğun travmatize olmadan, sağlıklı bir şekilde bu s& amp; uuml; reci y& amp; ouml; netmesi i& amp; ccedil; in nelere dikkat etmesi gerekir? & amp; Ccedil; ocuğun kendi odasında uyumaya ge& amp; ccedil; işi, yalnızca bir uyku alışkanlığının değiştirilmesi olarak değil, & amp; ccedil; ocuğun gelişimsel & amp; ouml; zelliklerinin ve duygusal ihtiya& amp; ccedil; larının dikkate alındığı bir s& amp; uuml; re& amp; ccedil; olarak değerlendirilmelidir.

Kendi odasında uyumaya geçiş sürecinde kademeli planlama

Burada ama& amp; ccedil; & amp; ccedil; ocuğun ebeveyninden bir an & amp; ouml; nce ayrılmasını sağlamak değildir. Kendisini g& amp; uuml; vende hissederken bağımsız uyku becerilerini geliştirmesine yardımcı olmaktır.

Bu nedenle ge& amp; ccedil; işin & amp; ccedil; ocuğun yaşına, mizacına ve ayrılığa verdiği tepkilere g& amp; ouml; re planlanması & amp; ouml; nemlidir. & amp; Ouml; zellikle uzun s& amp; uuml; redir ebeveynleriyle uyuyan & amp; ccedil; ocuklarda ani değişiklikler yerine kademeli bir ge& amp; ccedil; iş tercih edilebilir. & amp; Ouml; rneğin başlangı& amp; ccedil; ta ebeveynin & amp; ccedil; ocuğun odasında uykuya dalana kadar yanında bulunması, ilerleyen g& amp; uuml; nlerde bu desteğin yavaş yavaş azaltılması ve & amp; ccedil; ocuğun kendi yatağında uyumaya alışmasının desteklenmesi m& amp; uuml; mk& amp; uuml; nd& amp; uuml; r.

Uyku & amp; ouml; ncesinde kitap okumak, birlikte sakin zaman ge& amp; ccedil; irmek ve uyku & amp; ouml; ncesi rutinler oluşturmak da & amp; ccedil; ocuğun uykuya ge& amp; ccedil; işini kolaylaştırabilir. Ebeveynler, & amp; ccedil; ocuklarının ayrı uyumaya ge& amp; ccedil; iş s& amp; uuml; re& amp; ccedil; lerinde ağlaması veya yanlarında kalmak istemesi gibi tepkileri karşısında, & amp; ccedil; ocuklarının travmatize olabileceğinden endişe duyabilirler.

Ancak bu t& amp; uuml; r tepkiler & amp; ccedil; ocuğun travmatize olduğu anlamına gelmez. Ancak & amp; ccedil; ocuğu korkutmak, cezalandırmak, utandırmak veya duygusal ihtiya& amp; ccedil; larını s& amp; uuml; rekli karşılıksız bırakmak sağlıklı bir ge& amp; ccedil; iş y& amp; ouml; ntemi değildir.

Dolayısıyla sağlıklı bir ge& amp; ccedil; işin temelinde, & amp; ccedil; ocuğun duygularını anlamak, gelişimsel kapasitesine uygun yaklaşımlarda bulunmak ve ebeveyn desteğini tutarlı bi& amp; ccedil; imde d& amp; uuml; zenlemek yer almalıdır.

Ama& amp; ccedil; & amp; ccedil; ocuğun hi& amp; ccedil; zorlanmaması değil, yaşadığı zorlanmayla baş edebilmesi i& amp; ccedil; in ihtiya& amp; ccedil; duyduğu g& amp; uuml; veni ve desteği sunmaktır. & amp; nbsp; Referanslar Sarah P Kruse, Levita D Souza, Hannah G G Tuncer, Sandra E Stewart. & amp; ldquo; Sources of attitudes towards parent& amp; ndash; child co‐sleeping and their effects: A systematic scoping review& amp; rdquo;. Şuradan alındı: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11659088/ (04.06.2024). & amp; nbsp; & amp; nbsp;

Haberi Derleyen: Emrah Aladağ