Anayasa Mahkemesinin yoksulluk nafakası iptal kararı Resmi Gazete'de

Anayasa Mahkemesi (AYM), 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 175. maddesinin birinci fıkrasında yer alan ve boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek eşin nafakayı süresiz isteyebilmesine imkan tanıyan ibarenin Anayasa'ya aykırı olduğuna hükmetti. İptal kararının gerekçesi 30 Eylül'de Resmi Gazete'de yayımlanırken, hüküm yayımdan 9 ay sonra yürürlüğe girecek.

Nafaka Türleri ve Hukukçuların Değerlendirmeleri

İstanbul 2 Nolu Barosu Kadın Hakları Komisyonu Başkanı Serpil Balat, AA'nın aktardığına göre, kanunda tedbir, yoksulluk ve iştirak nafakası olmak üzere üç farklı nafaka türünün bulunduğunu belirtti. Tedbir nafakasının dava tarihinden boşanma veya ayrılık hükmünün kesinleşmesine kadar sürdüğünü aktaran Balat, kararın eşe verilen yoksulluk nafakasıyla ilgili olduğunu, çocuk için verilen iştirak nafakasının kapsam dışında kaldığını vurguladı.

"AYM, çocuğa verilen iştirak nafakasıyla ilgili herhangi bir hüküm kurmadı. Maalesef toplumumuzda çocuğa verilen nafaka da anneye verilmiş gibi algılandığı için Anayasa Mahkemesinin yoksulluk nafakası hakkında verdiği kararın çocukları da etkileceği düşünülmüştür. Yoksulluk nafakası sadece boşanmış eşleri ilgilendirir."

Yeni Düzenleme ve Objektif Kriterler Beklentisi

Avukat Mehmet Alagöz, yoksulluk nafakasının süresiz olmasının kısa süreli evliliklerde mağduriyet yaratarak kararın önemli bir değişikliğe işaret ettiğini söyledi.

Konuyla bağlantılı bir diğer gelişme de şöyle:

"Nafakanın süresiz olarak istenebilmesine ilişkin hüküm, uygulamada nafakanın süresiz belirlenmesine yol açmış, nafaka yükümlüsünün kusurunun aranmaması da tartışmalara neden olmuştur. Kısa süreli evliliklerde dahi kusuru olmayan kişilerin uzun süre nafaka ödeme yükümlülüğüyle karşılaşması ve nafakanın ödenmemesi halinde hapsen tazyik uygulanması ciddi mağduriyetler oluşturmaktadır."

Avukat Candan Ramazanoğulları ise kararın nafaka talep etme hakkını ortadan kaldırmadığını, mevcut nafaka kararlarının geçerliliğini koruduğunu ifade etti.

"Kanaatimce burada esas olan, nafaka alacaklısını korumasız bırakmadan, nafaka yükümlüsüne de ölçüsüz bir mali sorumluluk yüklemeyen adil bir sistem oluşturmaktır. Özellikle uzun yıllar çalışmamış veya ekonomik bağımsızlığını kazanması mümkün olmayan kişilerin durumu ile buna karşılık kısa süreli bir evliliğin ardından çalışma ve gelir elde etme imkanı bulunan bir kişi lehine hiçbir süre değerlendirmesi yapılmadan nafakaya hükmedilmesi de hakkaniyet bakımından aynı şekilde değerlendirilmemelidir."