Adalet Bakanı Gürlek: Bu yıl 12 milyon dosya karara bağlandı

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu, Adalet Bakanlığı’nın 2027 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi ile 2025 Yılı Merkezi Yönetim Kesin Hesap Kanun Teklifi görüşmeleri için AK Parti Samsun Milletvekili Mehmet Muş başkanlığında bir araya geldi.

Görüşmeler öncesinde Yeni Parti milletvekilleri Adalet Bakanı Akın Gürlek salona girmeden önce alanı terk etti. Bakan Gürlek’in yerine geçmesiyle salona dönen Yeni Partili vekiller, Bolu Kartalkaya’daki otel yangınını hatırlatan “78 can için adalet” ve “Hiçbir makam hukuktan üstün değildir” yazılı dövizlerle toplantıya katıldı. DEM Parti milletvekilleri ise sıralarında “Rojin intihar etmedi, Rojin’e ne oldu” yazılı dövizler taşıdı.

Komisyon Başkanı Mehmet Muş’un açılış konuşmasının ardından bütçe sunumuna geçen Adalet Bakanı Akın Gürlek, anayasa ve yasaların belirlediği çerçeveyi korumak adına mevzuat düzenlemeleri gerçekleştirdiklerini, hak arama hürriyetini ve adli altyapıyı güçlendirdiklerini dile getirdi.

Bakan Gürlek, AK Parti hükümetleri döneminde yargı reformunda atılan adımlara değinerek, “2025-2029 dönemini kapsayan ‘Türkiye Yüzyılı Yargı Reformu Stratejisi’yle yeni yol haritamızı belirledik. Bu belgede belirlediğimiz hedefler doğrultusunda dava ve soruşturmalardaki gecikmeleri azaltmak, ihtisaslaşmayla teknolojik altyapıyı güçlendirmek ve ihtiyaç duyulan her alanda gelişmeyi tamamlamak için ilgili tüm kurum ve kuruluşlarla çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Türkiye Yüzyılı Yargı Reformu Stratejisi’ndeki hedeflerimizi somut düzenlemelere dönüştürüyoruz” dedi.

Yeni Düzenlemeler ve Bilişim Suçlarıyla Mücadele Planı

Vatandaş odaklı hizmet anlayışıyla ‘Alo Adalet 135’ hattının faaliyete geçtiğini ve suç örgütlerine karşı kurumsal yapıyı güçlendirdiklerini kaydeden Bakan Gürlek, “13’üncü yargı paketine yönelik çalışmalarımızda da yargılamaların hızlandırılmasına, ceza adaletinin etkinliğine ve bilişim suçlarıyla mücadeleye öncelik veriyoruz. Amacımız, makul sürede ve adil karar verilmesini sağlayacak şartları birlikte güçlendirmektir” sözleriyle sürece katkı sunanlara teşekkür etti.

Yargı Teşkilatında Kadro ve Fiziki Kapasite Artışı

Hakim, savcı ve adliye çalışanlarının şartlarını iyileştirmek için adımlar attıklarını vurgulayan Bakan Gürlek, yargıdaki mevcut duruma ilişkin şu verileri paylaştı:

“Bugün itibarıyla yargıdaki iş yükü azımsanmayacak boyuttadır. Bu yıl içinde yargı sistemimizde 12 milyon civarında dosya karara bağlanmıştır. Bu iş yükü her yıl artış göstermektedir. Bizler de artan iş yükünü karşılamak için insan kaynağı ve kurumsal kapasiteyi güçlendirmeye devam ediyoruz.

Bu bağlamda, 2002 yılında 9 bin 349 olan hakim ve savcı sayımızı 26 bin 612’ye, 51 bin 681 olan personel sayısını ise 181 bin 540’a yükselttik. 2002 yılında adli yargıda 3 bin 581 mahkeme faaliyet gösterirken bugün itibarıyla bu sayı 9 bin 214’e, idari yargıda 146 olan faal mahkeme sayısını 247’ye, 986 olan ihtisas mahkemesi sayısını ise 2 bin 391’e çıkardık.

Adli yargıda istinafı 20 Temmuz 2016’da 7 yerde faaliyete geçirdik. 2026 yılında Malatya Bölge Adliye Mahkemesi’nin de faaliyete geçmesiyle bu sayı 18’e yükseltildi. İdari yargıda ise 2016’da 7 bölgede başlayan istinaf mahkemesi sayısını 2026 yılında 12’ye çıkardık.”

Gündem kategorisinden bir başka haber:

Türkiye’nin dava tamamlama sürelerinde uluslararası ölçekte ön sıralarda yer aldığını ifade eden Gürlek, ilk derece mahkemelerinde ortalama sürenin 171 gün, çekişmeli hukuk davalarında 243 gün, ceza mahkemelerinde ise 248 gün seviyesinde kaldığını bildirdi.

Fon İncelemelerinde Hukukun Üstünlüğü Mesajı

Adalet Bakanlığı çatısı altında ‘Adli Emanet’, ‘Doğal Afet ve Kazalar’, ‘Faili Meçhul Suçları Araştırma’, ‘Kamu Düzeni, Dijital Ortam Güvenliği ve Dezenformasyonla Mücadele’, ‘Örgütlü, Narkotik ve Ekonomik Suçlar’ ile ‘Terör Suçları ve Terörizmin Finansmanı ve Aklama Suçları’ alanlarında müstakil birimler oluşturulduğunu anlatan Bakan Gürlek, çözülmemiş vakaların peşini bırakmayacaklarını söyledi.

Piyasa hareketlerine ve fon soruşturmalarına yönelik incelemelere de değinen Gürlek, “Fon soruşturmaları kapsamında Cumhuriyet başsavcılıklarımıza intikal eden ihbar ve şikayetler ile ilgili kurumlarımızın bildirimleri doğrultusunda para hareketleri, mali bağlantılar ve mal varlığı devirleri somut deliller üzerinden incelenmektedir.

Soruşturma derinleştikçe piyasa aktörleriyle sınırlı kalmayan, denetim mekanizmalarına kadar uzanan bağlantılar da araştırılmaktadır. Bu süreçte kimsenin makamı, ünvanı, ekonomik gücü veya kurduğu ilişkiler kendisine hukukun üzerinde bir konum sağlayamaz. Asla hiçbir suç, hiçbir suçlunun yanına kar kalmayacaktır” uyarısında bulundu.

Şüpheli Sayısı ve Varlık Tedbirlerinde Son Rakamlar

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz yönetimindeki Fon Koordinasyon Kurulu marifetiyle idari ve iktisadi süreçlerin denetlendiğini hatırlatan Bakan Gürlek, hukuki süreçteki verileri şöyle aktardı:

“9 Kasım 2026 itibarıyla soruşturma kapsamında 464 şüpheli bulunmaktadır. 120 kişi tutuklu olup 262 kişi hakkında adli kontrol tedbiri uygulanmıştır. Firari 40 şüpheli hakkında yakalama kararı çıkarılmıştır. Ayrıca, 386 gerçek kişi ve 116 tüzel kişinin mal varlıklarına tedbir, banka hesaplarına bloke uygulanmıştır. Yine, aynı tarih itibarıyla yaklaşık 31,5 milyar Türk lirası değerinde para, taşınmaz ve hisse senedi TMSF bünyesinde oluşturulan gönüllü iade hesabı kapsamında iade edilmiştir.

Tasfiye süreci tamamlanan fonlarda vatandaşlarımıza ödemeler yapılmış olup diğer fonlarda da işlemler ilerledikçe ödemelerin sürdürülmesine yönelik çalışmalar devam etmektedir. Ancak açıkça ifade etmek isterim. Gönüllü iade yapılması tek başına hukuki sorumluluğu ortadan kaldırmaz. İadelerin kaynağı, miktarı ve gerçek hak sahiplerine ulaştırılması incelenirken ilgili kişi ve işlemler hakkında soruşturmalar da kendi hukuki seyri içerisinde yürütülmektedir.”

Gündem kategorisinden bir başka haber:

Alternatif Uyuşmazlık Çözümlerinde Uzlaşma Oranları

Yargının yükünü hafifleten uzlaştırma ve arabuluculuk modellerinde ulaşılan tabloyu özetleyen Bakan Gürlek, “Arabuluculuğun kapsamını iş, ticaret ve tüketici uyuşmazlıklarından kira, komşuluk, kat mülkiyeti, ortaklığın giderilmesi ve tarımsal üretim sözleşmelerine kadar genişlettik. İhtiyari ve dava şartı ara buluculuk uygulamaları kapsamında toplam dosyanın 6 milyon 201 bin 547’sinde anlaşma sağlanmıştır. Müzakeresi devam edenler hariç olmak üzere toplam anlaşma oranı yüzde 61’dir.

Yine, bu yıl içerisinde tahkim daire başkanlıklarını kurarak tahkimde kurumsal kapasiteyi ve koordinasyonu güçlendirdik. Ayrıca, cezada uzlaştırma sistemiyle mağdurun zararının giderilmesini esas aldık. 1 Ocak 2017 tarihinden bu zamana kadar 4 milyon 504 bin 388 dosya uzlaşma kapsamına alınmış, müzakeresi tamamlanan dosyalarda yüzde 83 uzlaşma oranı sağlanmıştır. Ocak 2020’den bu yana seri muhakemelerde 642 bin 632, basit yargılamada ise 1 milyon 294 bin 772 toplam karar verilmiştir” değerlendirmesinde bulundu.

Sunum sırasında İYİ Parti Bursa Milletvekili Selçuk Türkoğlu’nun terör örgütü elebaşı Abdullah Öcalan’ın İmralı Cezaevi’ndeki durumuna dair yönelttiği soruya Bakan Gürlek, bu başlığı daha sonra yanıtlayacağını bildirdi.

Bakanlık bütçesinin 280 milyar 275 milyon 802 bin lira olduğunu açıklayan Gürlek’in sunumunun ardından komisyon oturumu milletvekillerinin soru ve değerlendirmeleriyle sürüyor.

Kaynak: TEKHA