Emre Aladağ
Türkiye'nin şehircilik vizyonunu dönüştürecek kritik bir adım atıldı ve 2030 Ulusal Akıllı Şehirler Stratejisi ve Eylem Planı resmen yürürlüğe girdi. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı açıklamada, yeni dönemin detaylarını kamuoyuyla paylaştı.
"5 yıllık Akıllı Şehir Eylem Planımız hazır. Belediyecilik, trafik sistemleri, atık yönetimi başta olmak üzere hemen her alanda vatandaşımızın hayatını kolaylaştıracak 50 akıllı şehir uygulamasını hayata geçireceğimiz düzenlemeler Resmi Gazete'de yayımlandı. Hayırlı olsun."
2030 Hedefleri ve 5 Yıllık Yol Haritası
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından Türkiye Yüzyılı vizyonu doğrultusunda hazırlanan plan, şehirlerin geleceğini şekillendirecek 4 stratejik amaç, 8 hedef, 32 eylem ve 297 uygulama adımından oluşuyor. Yapay zeka, büyük veri, nesnelerin interneti ve dijital ikiz gibi ileri teknolojilere odaklanan yeni süreç, 2020-2023 döneminde elde edilen kurumsal kapasitenin üzerine inşa ediliyor.
Yeni takvime göre, 2026 sonuna kadar 81 ilin tamamında akıllı şehir stratejileri hazırlanacak ve her belediyede özel birimler kurulacak. 2027 yılında 187 ilçe belediyesi sürece dahil edilirken, 2028 itibarıyla en az 50 akıllı şehir uygulaması sahada aktif olarak kullanılmaya başlanacak.
Dijital Yönetim Merkezleri ve Yerli Üretim Şartı
Sistemin ulusal düzeyde koordinasyonu Ulusal Akıllı Şehir Merkezi tarafından sağlanacak. 2029 yılına gelindiğinde tüm illerde trafikten çevre temizliğine kadar hizmetlerin tek noktadan takip edileceği Dijital Şehir Yönetim Merkezleri faaliyete geçecek.
Planın son aşaması olan 2030 yılında ise akıllı şehir teknolojilerinde en az yüzde 80 yerli üretim şartı aranacak. Ayrıca süreçle ilgili hukuki altyapıyı tamamlayacak Akıllı Şehir Kanunu yürürlüğe girecek ve 500 girişimci şirket desteklenecek.
Afetlere Hazırlık ve Vatandaş Odaklı Çözümler
Yeni yol haritası, kentsel dönüşüm ve afet yönetimi alanında erken uyarı mekanizmalarını devreye sokacak. TOKİ, yeni konut projelerini doğrudan akıllı bölgeler yaklaşımıyla bütünleştirecek; yeşil enerji ve anlık su-enerji kayıp tespiti yapan sensörler kullanılacak.
Gerçek zamanlı trafik yönetim sistemleri, doluluk oranına göre rota çizen atık toplama araçları ve mobil uygulamalar sayesinde vatandaşlar doğrudan şehir yönetiminde söz sahibi olabilecek. Türk Devletleri Teşkilatı başta olmak üzere yerli çözümler yakın coğrafyadaki ülkelere ihraç edilecek.