Azerbaycan’ın bağımsızlığını ilan ettiği tarih olan 28 Mayıs 1918, Türk dünyası için önemli bir dönüm noktası olarak öne çıkıyor. Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti, Doğu ve İslam dünyasında bir ilki temsil ederken, Türk halklarının yeniden siyasi ve kültürel kimlik kazandığı bir süreçteki umut ışığı olmuştur.
Azerbaycan’ın Bağımsızlık Mücadelesi
1917'de gerçekleşen Rus Devrimi sonrasında, Azerbaycanlı aydınlar ve siyasetçiler, bağımsız bir devlet kurma arzusu ile bir araya gelerek 28 Mayıs 1918'de Azerbaycan Millî Şurası'nın bağımsızlık bildirgesini kabul etti. Bu gelişme, Azerbaycan'ın bağımsızlığını ilan etmesi ile birlikte modern anlamda ilk Türk cumhuriyetinin kuruluşunu da müjdeledi.
Modernleşme Adımları ve İlk Yenilikler
Kurulan Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti, kısa ömrü boyunca önemli reformlara imza attı. Eğitim alanında gerçekleştirilen modernleşme girişimleri gibi yeniliklerle birlikte, kadınlara seçme ve seçilme hakkı tanınması gibi tarihî adımlar atıldı.
Mehmet Emin Resulzade ve Tarihî Kardeşlik
Azerbaycan Cumhuriyeti'nin kurucularından Mehmet Emin Resulzade, bağımsızlık hareketinin en güçlü sembollerinden biri olarak öne çıkıyor. Ayrıca, Nuri Paşa komutasındaki Kafkas İslam Ordusu, Azerbaycan'ın Bakü şehrinin kurtuluşunda önemli bir rol oynayarak Türkiye ile Azerbaycan arasındaki kardeşliğin tarihi bir örneğini teşkil etti.
Sovyet Dönemi ve Sonrası
Azerbaycan'ın bağımsızlık dönemi kısa sürmesine rağmen, 1920 yılında Sovyet ordusunun Bakü’ye girmesiyle bu süreç sona erdi. Ancak bağımsızlık düşüncesi, halkın aklında yok olmadı. 1991 yılında Sovyetler Birliği'nin dağılmasıyla Azerbaycan, yeniden bağımsızlığını ilan etti.
Nahçıvan’ın Önemli Statüsü
Nahçıvan, 1921'de imzalanan Moskova ve Kars Antlaşmaları ile Azerbaycan’a bağlı özerk bir bölge statüsü aldı. Türkiye, bu süreçte bölgenin Azerbaycan’a bağlı kalmasını destekleyerek iki ülke arasındaki ilişkilerin güçlenmesine katkı sağladı.
Hasret Köprüsü: Sadece Fiziksel Bir Bağ Değil
28 Mayıs 1992'de açılan Hasret Köprüsü, Iğdır ile Nahçıvan arasında bir ulaşım noktası olmanın ötesinde, iki halkın yıllar sonra yeniden birleşmesinin sembolü haline geldi. Bu köprü, Azerbaycan'ın bağımsızlık ruhuna verilen desteği ifade etmek amacıyla açıldı.
Türk Dünyasında Yeni Bir Dönem
1991 sonrasında Azerbaycan ve diğer Türk cumhuriyetlerinin bağımsızlıklarını kazanmasıyla birlikte Türk dünyasında yeni bir dönemin kapıları aralandı. Türkiye, bu süreçte bağımsız Türk cumhuriyetleriyle ilk diplomatik ilişkileri kurarak kültürel dayanışmanın güçlenmesine katkıda bulundu.
28 Mayıs, yalnızca bir cumhuriyetin kuruluş tarihi değil, aynı zamanda Türk dünyasının ortak geleceği yönünde atılan adımları da simgelemektedir. "Bir millet, iki devlet." anlayışıyla pekişen bu tarih, Türkiye-Azerbaycan kardeşliğinin temelini oluşturmaktadır.
Haberin Editörü: Emre ALADAĞ