Uluslararası Para Fonu (IMF), Orta Doğu bölgesinde çatışmaların azalması ve ABD ile İran arasında sağlanan mutabakatın ardından küresel emtia piyasalarında gözlemlenen gevşemeye dikkat çekti. IMF Sözcüsü Julie Kozack, petrol ve bazı enerji ürünlerinde fiyatların gerilediğini fakat savaş öncesi seviyelere tam dönüşün henüz gerçekleşmediğini belirtti. Kozack, düzenlediği basın toplantısında, "Savaş küresel ekonominin dayanıklılığı sınıyor" ifadelerini kullandı ve küresel ekonomideki gelişmeler hakkında değerlendirmelerde bulundu.
Orta Doğu’daki savaşın küresel ekonomiye etkilerini değerlendiren Kozack, bölgedeki çatışmanın dayanıklılığı test ettiğini yineledi. Savaşın etkilerini incelerken üç temel kanalın dikkate alındığını belirten Kozack, bunların emtia fiyatları, enflasyon ve enflasyon beklentileri ile finansal koşullar olduğunu açıkladı. ABD ve İran arasında varılan mutabakata işaret eden Kozack, çatışmaların durması, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması ve ateşkesin çok memnuniyet verici olduğunu, bu durumun sürdürülmesi halinde küresel ekonomiyi destekleyeceğini ifade etti.
Kozack, emtia fiyatlarında bazı hareketlilikler olduğunu aktararak, petrol fiyatlarının savaş sırasında ulaştığı zirvelerden düştüğünü ancak hâlâ savaş öncesi seviyelerin yaklaşık %10 üzerinde seyrettiğini belirtti. Jet yakıtı fiyatlarının da gerilediğini ancak savaş öncesi seviyelerin üstünde kalmaya devam ettiğini söyledi. Ayrıca doğal gaz, baz metaller, üre ve bazı gübre fiyatlarında da düşüş yaşandığını kaydeden Kozack, "Emtialarda fiyat tarafında bazı hareketler görüyoruz ancak tam normalleşmenin zaman alacağını da biliyoruz" dedi.
Fiyatların normalleşme sürecinin zaman almasının nedenini gemilerin boğazdan çıkıp varış noktalarına ulaşması ile yüklerin son tüketici ve firmalara taşınmasının zaman gerektirmesi olarak açıklayan Kozack, 8 Temmuz tarihinde yayımlanacak Dünya Ekonomik Görünüm (WEO) raporu güncellemesine de değindi. Enflasyon ve enflasyon beklentileri konusunda bazı merkez bankalarının faiz artırımlarına devam ederken bazılarının beklemede kaldığını söyleyen Kozack, genel olarak enflasyon beklentilerinin çıpalanmış olduğunu, merkez bankalarının ise bu beklentilerde bozulmaya karşı tetikte olmaya devam etmesi gerektiğini vurguladı.
Finansal koşullar açısından da görünümü değerlendiren Kozack, gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde finansman koşullarının destekleyici kaldığını belirtti. IMF’nin küresel ekonomik görünümüne ilişkin kapsamlı değerlendirmelerin 8 Temmuzda yayımlanacak Dünya Ekonomik Görünüm (WEO) güncelleme raporunda yer alacağını söyledi. En çok etkilenen ülkelerin enerji ithalatçısı ve mali tamponları sınırlı ekonomiler olduğunu vurgulayan Kozack, IMF’nin bu kesimi en iyi şekilde desteklemeye odaklandığını dile getirdi.
ABD ekonomisi ile ilgili soruları yanıtlayan Kozack, ülkedeki büyüme ivmesinin sağlam olduğunu belirtti. ABD’de bugün açıklanan ilk çeyrek büyüme verisinin %2,1 ile öncü tahminlerden güçlü geldiğini ifade etti. 2025 sonunda yaşanan hükümet kapanmasının ardından kamu harcamalarının 2026’nın ilk çeyreğinde toparlandığını ve yatırımların güçlü seyrettiğini aktardı. Yatırımların sermaye malları ithalatını desteklediğini, iş gücü verimliliğinin güçlü seyrini sürdürdüğünü kaydeden Kozack, ABD’nin dünyada zayıf verimlilik artışı gözlemlenen pek çok bölgeden farklı olduğunu belirtti.
Kozack, ABD Merkez Bankası (Fed)’nın geçen hafta aldığı faiz kararına da değinerek, enflasyonun hâlâ %2’lik hedefin üzerinde olduğunu ve 2027 sonuna kadar hedefe doğru gerilemesini beklediklerini söyledi. Fed’in yeni başkanı Kevin Warsh’un fiyat istikrarını sağlama konusundaki kararlılığını memnuniyetle karşıladıklarını belirten Kozack, "Fed’in politika faiz oranını sabit tutma kararının yerinde olduğunu düşünüyoruz" dedi. Fed’in bundan sonraki politika adımlarının ise ihtiyatlı şekilde ve gelecek verilere göre dikkatle ayarlanması gerektiğini vurguladı.
Venezuela’yı etkileyen iki büyük depremin ardından IMF’nin izleyeceği yol hakkında da konuşan Kozack, depremin ülke üzerindeki etkisinden derin üzüntü duyduklarını ifade etti. Gelişmeleri yakından takip ettiklerini ve Venezuela makamlarıyla yakın temas halinde olduklarını belirten Kozack, ekonomik etkiler ve toparlanma ihtiyaçlarını değerlendirme sürecinde yetkililerle iş birliğini sürdüreceklerini söyledi. Ayrıca, "Elbette bu görüşmelerin bir parçası da bu trajediden toparlanma sürecinde yetkilileri ve Venezuela halkını en iyi nasıl destekleyebileceğimiz konusu olacak" dedi.
Haberin Yazarı: Emre ALADAĞ