Elektron'un Keşfi

Konu, 'İlköğretim & Lise' kısmında serendipity tarafından paylaşıldı.

  1. serendipity

    serendipity Pasif yorumcu

    Kayıt:
    5 Eylül 2006
    Mesajlar:
    12.660
    Konular:
    3.368
    Beğeniler:
    578
            
    1894 Herman Helmholtz’un 1881 yılında varsaydığı “elektrik atomu”na George Johnstone Stoney elektron” adını verdi. 1897 Ocak ayında Emil Wiechert, katot ışınlarının eski elektrik yüklü temel parçacıklardan oluştuğunu ve bu parçacıkların en küçük atomdan çok daha hafif olduklarını kanıtladı. Nisan ayında, J.J.Thomson, katot ışınlarının yük/kütle (e/m) oranının iyonlarınkinden 1000 kez daha küçük olduğunu buldu. Kasım ayında, Willy Wien, Thomson’un bulgularını doğruladı. Elektronun keşfi, aynı sıralarda ortaya çıkan bir başka olayla desteklendi. Bu, Ekim 1896 ve Ekim 1897 yılları arasında Peter Zeeman tarafından gösterilen, bir manyetik alanda atomik spektral çizgilerin üçlü yarılmaları idi. Zeeman etkisi adı verilen bu olgu, Eylül 1897’de Hendrik Antoon Lorentz tarafından teorik olarak açıklandı.

    Elektron, İletkenlik, Beta-ışınları
    ve Görelilik (1897-1915)

    1897-1899 J.J. Thomson, J.S.E Townsend ile birlikte katot ışınlarının özelliklerini inceledi ve elektronun yükünü belirledi.

    1900 Marie ve Pierre Curie, b-ışınlarının hızlı katot ışınları olduklarını gösterdiler.

    1902 Max Abraham (Göttingen), George FitzGerald’ın ve H.A. Lorentz’in “şekil değiştiren” teorisine karşı “katı elektron” teorisini ortaya koydu.

    1904 H.A. Lorentz, boşlukta ışıktan daha yavaş hızla hareket eden sistemlerdeki elektrik ve manyetik olayların ayrıntılı kuramını geliştirdi.

    1905 Albert Einstein, daha sonradan özel görelilik kuramı olarak adlandırılan hareketli cisimlerin elektrodinamiğini formüle etti. Henri Poincaré, elektron dinamiğini gösterdi. Einstein, kütle- enerji ilişkisini buldu.

    1911 Heike Kamerlingh-Onnes, Cıva ve diğer :-):-):-):-)llerin süperiletkenliklerini keşfetti.
    Atom Yapısının Eski Kuantum Teorisi
    ve Elektron (1897-1923)

    1903 J.J. Thomson elektronların + yüklü bir sıvıda yüzdükleri üzümlü kek atom modelini tanımladı. Böylece elementlerin kimyasal özelliklerini açıklamış oldu.

    1904 Hantaro Nagaoka (Tokyo), elektronların, ağır bir iç bölgeyi halkalar halinde çevrelediği (sardığı) “Satürn modeli”ni ileri sürdü.

    1910 Arthur Haas (Viyana), Planck’ın kuantum kuramını Thomson’un atom modeline uygulayarak atomların boyutlarını buldu.

    1911 Ernest Rutherford (Manchester), etrafında elektronların gezegen gibi döndükleri yoğun bir atom çekirdeği (+ Ze) içeren, “çekirdekli atom” modelinin ayrıntılarını açıkladı.

    1913-14 Niels Bohr (Kopenhag), Rutherford’un çekirdekli atomunun kuantum kuramını geliştirdi. Nisan 1913’te hidrojen spektrumunu elde etti ve Ekim 1913’te iyonize helyum çizgilerini açıkladı. James Frank ve Gustav Hertz (Berlin), Bohr’un kuramıyla uyumlu olarak, atomun spektral çizgilerinin, cıva atomlarının elektronların çarpması ile uyarılmasından kaynaklandığını buldular.

    1921-22 Bohr, elementlerin periyodik tablosunun bir kuramını ortaya attı (1921). Hafniyum elementinin bulunması (George de Hevesy ve Dirk Coster, Kopenhag, Aralık 1922) bu kuramı destekledi.
  2. serendipity

    serendipity Pasif yorumcu

    Kayıt:
    5 Eylül 2006
    Mesajlar:
    12.660
    Konular:
    3.368
    Beğeniler:
    578
    Dalga Mekaniğinde Elektron (1921-1931)

    1922 Otto Stern ve Walther Gerlach tarafından, Atomik ışıma demetlerinin homojen olmayan manyetik alanda ayrıştırılmalarıyla, elektronların alışılmadık özellikleri açığa vuruldu. Aralık ayında Arthur H. Compton, X-ışınlarının kızıla kayma eğilimini saçılan elektronlardan yola çıkarak bulduğunda, elektromanyetik ışımanın kuantumlu doğasına dair ilk dolaysız kanıt ele geçirilmiş oldu.

    1923 Louis de Broglie, özellikle atomlardaki elektronların davranışını açıklamak amacıyla, madde dalgaları kuramını ortaya attı.

    1925 Ocak ayında Wolfgang Pauli, atomlardaki elektronlar için dördüncü bir kuantum sayısı tanıttı. Ekim ayında ise George Uhlenbeck ve Samuel Goudsmit, bu kuantum sayısını yeni bir mekanik özellikten, elektron spininden ortaya çıkıyor olarak yorumladılar. Aynı yıl, Heisenberg yeni bir atom kuramını, “kuantum mekaniğini” kuramsallaştırmada karar aşamasına geldi. İzleyen aylarda Max Born ve Pascual Jordan, Heisenbergle fikir alışverişi içinde, bu kuramı “matris mekaniği” olarak; Paul Dirac ise, “q-sayısı kuramı” olarak formüle etti.

    1926 Bu yılın ocak-haziran ayları arasında yazdığı beş makalesinde, Erwin Schrödinger, matematiksel açıdan yukarıdakilerle özdeş yeni bir atom kuramını, “dalga mekaniğini” Broglie’nin “madde dalgası” hipoaaainden esinlenerek geliştirdi. Heisenberg, helyum atomunun enerji durumlarını açıklamak üzere “değişim kuvvetleri” fikrini ortaya attı. Born, elektron ve diğer atomik parçacıkların dağılımı için dalga fonksiyonunun olasılık yorumunu geliştirdi. Enrico Fermi ve Paul A. M. Dirac elektronlar ve diğer 1/2 spinli parçacıklar için doğru kuantum istatistikleri elde etti. Pauli ve Ralph Fowler, bu elektron istatistiklerinden yararlanarak :-):-):-):-)llerin paramanyetik özelliklerine ve yıldızlardaki yoğun maddeye açıklama getirdi.

    1927 Mart ayında Heisenberg, mikroskobik parçacıkların konum ve momentum belirsizlik ilişkilerini keşfetti. Mart ve mayıs ayları arasında, birbirlerinden habersiz olarak Clinton J. Davisson, Lester H. Germer, George Paget Thomson ve Alexander Reid, elektronun madde-dalga özelliklerini aynı anda gösterdiler.
    Aynı yıl Hund, moleküllerde bulunan potansiyel engellerinde “elektron tünelleme”yi açıkladı.

    1928 Dirac, “göreli elektron denklemini” ortaya attı.
    1928-29 Nevill F. Mott, elektronların dalga-mekaniksel dağılım kuramını formüle etti.
    1928-31 Felix Bloch, Léon Brillouin, Lothar Nordheim ve Rudolf Peierls, kristal örgüleri içindeki atomlar üzerine ayrıntılı bir dalga mekaniği kuramı geliştirdi.

    Çekirdek ve Temel Parçacık Fiziğinde Elektron
    1928 Dimitri Skobeltsyn, kozmik ışınlarda elektronların varlığını gösterdi.

    1929-30 Pauli, b-bozunumunda enerji ve momentum korunumunu sağlamak için, yüksüz bir parçacık olan “nötrino”yu ortaya attı.

    1931 Dirac göreli elektron kuramındaki “deşik”leri, daha sonraları “pozitron” olarak adlandırılan, elektronun karşıt parçaçıklarıyla açıklama yoluna gitti.

    1932 Nötron’un James Chadwick tarafından keşfi, atom çekirdeğinin bileşimi konusundaki en önemli probleme çözüm getirdi. Heisenberg üç ay sonra Mayısta, nötron ve protonlar arasında değişim kuvvetleri olduğunu öne sürdü.

    1932-33 Carl Anderson, kozmik ışınlarda pozitronun varlığını keşfetti. Fermi, elektron-nötrino çiftinin oluşumunu içeren, b-bozunumuna ilişkin kuantum alan kuramını sundu.

    1934 Hideki Yukawa, daha sonraları mezon olarak adlandırılacak olan orta kütleli kuramsal parçacıkların değişimiyle ilişkilendirdiği çekirdek kuvvetleri kuramını öne sürdü. İlk kez, güçlü ve zayıf kuvvetler arasındaki farkı net olarak ortaya koymuş oldu.

    1936-37 Kozmik ışınlarda, orta kütleli yeni bir parçacık olan mezotronun keşfi gerçekleşti.

    1938-39 Pauli, Markus Fierz ve Frederick Belinfante, yarı-tamsayı spini Fermi-Dirac istatistiği, tamsayı spini Bose-Einstein istatistiği ile birleştirerek, genel spin-istatistik kuramını geliştirdi.

    1947 Cecil F. Powell ve çalışma arkadaşları, pi-mezonu (pion) keşfettiler.

    1947-50 İlk renormalize edilmiş göreli kuantum alan elektrodinamiği; Hendrik Kramers, Ernst C. G. Stueckelberg ve Sin-itiro Tomonaga tarafından yapılan ön çalışmaları değerlendiren Julian Schwinger, Richard P. Feynman, Freeman Dyson, Abdus Salam ve John Ward tarafından oluşturuldu.

    1956 Tsung- Dao Lee ve Chen Ning Yang zayıf etkileşimlerde parite (sağ-sol simetrisi) bozunumu öngörerek deney yapılmasını önerdiler. Parite bozunumu 1957’de kesinleşti.
    1957-58 zayıf etkileşimlerin V-A kuramı adıyla anılan evrensel kuramı sırayla George C.G. Sudarshan, Robert E. Marshak, R. Feynman ve Murray Gell-Mann tarafından öne sürüldü.
    1962 Muon’la ilişkili ikinci bir tip nötrino Leon Lederman ve çalışma arkadaşları tarafından bulundu.

    1964-71 Elektrodinamik ve zayıf etkileşimlerin (elektrozayıf etkileşimler) renormalize edilmiş ve birleştirilmiş bir kuramı, Peter Higgs, Sheldon Glashow, Steven Weinberg, Abdus Salam ve Gerard ‘t Hooft tarafından geliştirildi.

    1973 Zayıf etkileşimde yüksüz akımlar CERN’de keşfedilerek elektrozayıf akımlar kuramı kanıtlandı.

    1975 M. Perl ve çalışma arkadaşları elektron ve muon ailesinden sonra üçüncü bir tau-leptonu buldular

    1983-84 Zayıf ara bozonlar W+, W- ve Zo CERN’de keşfedildi
    Adriana bunu beğendi.

Sayfayı Paylaş