Bilgeligine suphe duyulmayan bir adam cocuklarin hayat boyu surecek bir ders vermek istiyordu.
Ogullarinin oncelikle insanlar ve hayatta hemen her konuda cabuk hukum ve karar vermenin yanlisligini ogretmek istiyordu.
Bir gun dort oglunu yanina cagirdi. En buyuk ogluna, ulke disini kis mevsiminde cikip bir mango agacini gorup incelemesini istedi . Daha kucuk ogluna bahar mevsiminde yolculuga cikip bir mango agacini gorup incelemesini istedi.
Ucuncu sirdaki buyuk ogluna da yaz mevsiminde yola cikip gorecegi mango agacini iyice incelemesini istedi. Ogullarinin en kucugune ise sonbaharda yolculuga cikip gorecegi mango agacini incelemesini soyledi.
Mevsimler geldi gecti ve butun ogullari yolculuklarini tamamladilar . Bilge baba butun cocuklarini yanina cagirdi ve:
- Haydi, simdi de gorup incelediginiz mango agacinin ozelliklerini bana anlatin, dedi.
Kisin yolculuga cikan en buyuk oglu:
- Baba, agac sanki yanmis, kuru bir kutuk gibiydi.
Ondan daha kucuk olan, bahar mevsiminde yolculuga cikan ogul soze basladi
ve:
-Agabeyim dedigi yanlis, agacin yemyesil yapraklari her tarafini sarmisti, dedi.
Ucuncu siradaki ogul ise agabeylerine itiraz ederek,
- Sizin soylediginiz gibi degildi, dedi, agac gul gibi guzel ciceklerle donanmisti.
Sira en kucugune gelisti, o butun agabeylerine itiraz etti ve:
- Siz hepiniz ne gordunuz bilmiyorsunuz, agacin meyveleri vardi, ben tattim, tadi armudun tadina benziyordu, agacta armut agacina benziyordu, dedi.
Simdi konusma sirasi bilge babaya gelmisti. Bilge baba konusmaya basladi ve soyle dedi:
-Ogullarim, aslinda hepiniz dogru soyluyorsunuz. Cunku agaci ayri mevsimlerde gordunuz.
Iste size hayat boyu aklinizda bulunmasi icin ogudumu vermek istiyorum:
Insanlarin hal ve tutum ve davranislari hakkinda hukum verirken, o insanlarin her mevsimini, her yonunu bilip bilmediginizden iyice emin olduktan sonra karar verin!..