"Türk Edebiyatı'nın Dışa Açılma Projesi"


Kültür Bakanlığı'nın 2005 yılında başlattığı ''Türk Edebiyatı'nın Dışa açılması Projesi'' (TEDA) sayesinde Türkiyeli yazarlar dünyada daha çok tanınma şansı buluyor.

Bu yıl 60'ıncısı düzenlenecek Frankfurt Kitap Fuarı'nın onur konuğu olan Türkiye için, TEDA çok daha önemli hale geldi.

Proje kapsamında Orhan Pamuk, Yaşar Kemal, Fakir Baykurt, Talat Halman, Buket Uzuner gibi isimlerin eserleri, İngilizce ve Fransızca'nın dışındaki birçok dile de çevrilecek.

Projeyi değerlendiren Doğan Kitap Genel Yayın Yönetmeni Gülgün Çarkoğlu, “Son bir kaç yıldır bu TEDA Projesi sayesinde, özellikle son iki yılda birçok yazar kitaplarını farklı dillere çevirtme fırsatı yakaladı” diye konuştu.

Kültür Bakanlığı'nın büyük önem gösterdeği projeyi Literatür Yayınları Genel Yayın Yönetmeni Kenan Kocatürk ise şöyle tanımlıyor:

“Yayıncıların veya yazarlara bağlı telif ajanslarının kitaplarını tanıttıkları, telif anlaşmaları yaptıkları, pazarlamasını yaptıkları ve bu pazarlamanın sonunda imzalanan telif anlaşmaları ve sözleşmeleri çerçevesinde de bu türlü projelerin çevirilerine destek veya bu kitapların tanıtımına pazarlamasına destek verilmesi projesiydi.”

Türk kültür merkezleri

Birçok ülkede uzun zamandır uygulanan destek programlarının bir benzeri olan TEDA projesi'nin Türk Edebiyatı'nın dışa açılması için çok önemli olduğunu vurgulayan Kocatürk, Türkiye’nin de bir kültür merkezi programının olması gerektiğini ifade etti.

Dünyada da Türk kültür merkezlerinin açılacak olması, bunun planlanıyor olmasını sevindirici olarak yorumlayan Kocatürk, dikkat edilmesi gereken noktanın bu eylemin sivil toplumla birlikte yapılması olduğunun da altını çiziyor.

Her ülkede bir Türkiye kitaplığının olması meselesini de çok önemsediğini belirten Kocatürk, "Eğer böyle bir açılım varsa, bizim önemsediğimiz ve desteklediğimiz bir konu” şeklinde konuştu.

Frankfurt Kitap Fuarı

Türkiye Yayıncılık Komitesi Eşbaşkanı Müge Gürsoy Sökmen ise, Türkiye'nin Frankfurt Kitap Fuarı'na onur konuğu olarak davet edilmesinin büyük bir fırsat olduğunu dile getiriyor:

"Onur konuğu olduğunuz zaman da medya dahil bütün ilgi sizin üzerinizde toplanıyor. O yüzden bu bizim için çok büyük bir şans. Belli isimler şu anda dışarıda elbette tanınıyor.

Orhan Pamuk’un Nobel kazanmış olması da bu ilgiye büyük katkıda bulundu. Ama Orhan Pamuk’un ötesinde yazılan edebiyatın da ne kadar zengin olduğunu, sanırıım bu yıl Frankfurt Kitap Fuarı’nda tanıtma şansı bulacağız.”

TEDA projesi kapsamında farklı dillere yapılan çevirilerin başarılı olması gerektiği konusuna dikkat çeken Gülgün Çarkoğlu, “Çeviri başarılı değil ise proje ölü doğuyor. Sadece yazarların kitaplarının yurtdışında yer alması yeterli değil.

İyi ve kurumsal bir yayınevi tarafından sahiplenilmesi ve yayımlanması da önemli. Kendi satış ve tanıtım imkanları olan bir yere gitmeli ki eser, yazar da değerini bulsun“ diye konuştu.

Konuştuğumuz yayıncıların ortak arzusu ise, Frankfurt Kitap Fuarı'nın ardından Rusya, Çin ve Fransa kitap fuarlarına da katılacak olan Türkiye'nin TEDA'nın geliştirilmesi için çalışmaların devam ettirilmesi.

En çok destek Almanya'ya

Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay'a TEDA kapsamında yapılan çalışmaları inceleyen ve öneriler içeren Türkiye Yayıncılar Birliği raporuna göre, en çok destek alan ülkeler şöyle; Almanya 87, Bulgaristan 31, ABD 21, İran 23, Pakistan 22, Bosna 14, Mısır 13, Yunanistan 11, Fransa 10, İtalya 9, Kosova 7, Rusya 7, Suriye 7.

---

hımm..elllerine sağlık