1925 yılında İstanbul’da doğdu. 1944 yılında İstanbul Amerikan Koleji’ni bitirdi. 1944 yılında çalışma yaşamına girdikten sonra, işten ayırabildiği zamanlarda Ankara Üniversitesi’nde İngiliz Dili ve Edebiyatı, Londra Üniversitesi’nde Sanskrit, Bengalce, Sanat Tarihi bölümlerine devam etti. 1957 yılında da ABD’de Harvard Üniversitesi’nde sekiz ay incelemelerde bulundu.

1944 yılında Ankara’da Basın-Yayın Genel Müdürlüğü’ne İngilizce çevirmeni olarak girdi. 1946-1950 arasında Londra’da Türk Basın Ataşeliği’nde çalıştı. 1950-1960 arasında “Ulus” gazetesinde, ve “Ulus”un kapatıldığı yıllarda “Yeni Ulus” ve “Halkçı” gazetelerinde, yazar ve yazı işleri müdürü olarak çalıştı. 1954 sonu ile 1955 başlarında ABD’de, Kuzey Carolina’da yayınlanan “Winston-Salem” gazetesinde konuk gazeteci olarak görev yaptı. 1965’de “Milliyet” gazetesinde günlük yazılar yazdı. 1950’lerde “Forum” dergisinin yazı işleri kadrosunda yer aldı. 1972 yılında aylık “Özgür İnsan”, 1981’de haftalık “Arayış”, 1988’de aylık “Güvercin” dergilerini çıkarttı.

1957-1980 arasında, önce Ankara, sonra Zonguldak’tan Cumhuriyet Halk Partisi Milletvekili seçildi. 1960-1961’de Kurucu Meclis üyeliği, 1961-1965 yılları arasında Çalışma Bakanlığı yaptı. 1966’da, Cumhuriyet Halk Partisi Genel Sekreterliğine getirildi. 1971’de Partisinin askeri yönetimce oluşturulan hükûmete katkıda bulunmasına karşı çıkarak bu görevinden ayrıldı. 1972 Mayısında Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanlığına seçildi. 1974 yılında kurulan Cumhuriyet Halk Partisi –Millî Selamet Partisi koalisyonu hükûmetinin Başbakanı oldu. Bu dönemde Kıbrıs Barış Harekatı gerçekleşti.

1977 yılında bir azınlık hükûmeti kurdu fakat güvenoyu alamadı. 1978 yılında, Partisinin Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde çoğunluğu bulunmamakla beraber, bazı bağımsız üyelerin ve küçük partilerin katkısıyla bir hükûmet kurdu. Bu Başbakanlık dönemi 21 ay sürdü. 12 Eylül 1980 askeri müdahalesinden sonra, bir süre gözaltında tutuldu.

Bülent Ecevit, yasaklı döneminde, eşi Rahşan Ecevit başkanlığındaki Demokratik Sol Parti’nin kuruluşuna katkıda bulundu. 1987 yılındaki halkoylamasıyla, siyasal haklarına yeniden kavuşunca, Demokratik Sol Parti Genel Başkanlığı’na seçildi. Kısa bir süre sonra yapılan genel seçimlerde Partisi iyi sonuç alamayınca bu görevden ayrıldı.

1989 yılında yapılan Demokratik Sol Parti Olağanüstü Kurultayı’nda yeniden Genel Başkan oldu. 1991 seçimlerinde de Zonguldak’tan milletvekili seçildi. 28 Şubat sürecinden sonra oluşan siyasal kaosta azınlık hükûmeti kurma görevi verildi ve 70 milletvekili ile Başbakan oldu. 18 Nisan 1999 tarihinde yapılan genel seçimlerde partisini birinci parti yaparken, Milliyetçi Hareket Partisi ve Anavatan Partisi ile ortak hükûmet kurdu ve bu hükûmetin Başbakanı oldu. 3 Kasım 2002 seçimlerinde Demokratik Sol Parti barajın altında kaldığı için milletvekili seçilemedi. 25.07.2004 tarihinde yapılan Demokratik Sol Parti Kurultayında Genel Başkanlıktan ayrıldı.

İngilizce bilen Bülent Ecevit evlidir.

Başbakanı Olduğu Hükûmetler ve Görev Zamanları
37. T.C. Hükûmeti 26.01.1974 17.11.1974
40. T.C. Hükûmeti 21.06.1977 21.07.1977
42. T.C. Hükûmeti 05.01.1978 12.11.1979
56. T.C. Hükûmeti 11.01.1999 28.05.1999
57. T.C. Hükûmeti 28.05.1999 18.11.2002

1884 yılında İzmir’de doğdu. İlk ve orta öğrenimini Sivas’ta tamamladıktan sonra Mühendishane İdadisini (Askerî Lise) bitirdi.

1903 yılında Kara Harp Okulu’ndan, 1906 yılında Harp Akademisi’nden mezun olarak, ordunun çeşitli kademelerinde görev yaptı.

1910-1913 yılları arasında Yemen İsyanı’nın bastırılması harekâtına katıldı. Bu ve bundan önceki görevlerinde hudut problemleri ve asilerle yapılan anlaşmalarda başarılı hizmetleri ve meslekî özellikleriyle dikkati çekti.

Birinci Dünya Savaşı sırasında Kafkas Cephesi’nde Kolordu Komutanı olarak Atatürk’ün emrinde çalıştı ve öğrencilik yıllarından beri devam eden dostlukları ile devletin geleceği hakkında ortak fikirleri gelişti. Suriye Cephesi’nde savaştı; Millî Mücadele sırasında Atatürk’ün en yakın silâh arkadaşı olarak çalıştı. Edirne milletvekilliği ve bakanlık yaptı. Albay İsmet Bey, mebusluk ve bakanlık da uhdesinde kalarak Garp Cephesi Komutanlığı’na getirildi. 25 Ekim 1920 tarihinden sonra Batı Cephesi Komutanı olarak Çerkez Ethem isyanını bastırdı. Birinci ve İkinci İnönü Savaşlarını yönetti. Tuğgeneral rütbesine yükseldi.

Sakarya Meydan Savaşı ve Büyük Taarruz’dan sonra kazanılan zafer üzerine Mudanya Mütarekesi’nde Büyük Millet Meclisi’ni temsil etti. Lozan Barış Konferansı’na Dışişleri Bakanı ve Türk Heyeti Başkanı olarak katıldı. 24 Temmuz 1923’te Lozan Andlaşması’nı imzaladı.

Cumhuriyetin ilânından sonra 1923-1924 yıllarında ilk hükûmette Başbakan olarak görev aldı, 1924-1937 yılları arasında bu görevini sürdürdü.

İnönü, Atatürk İnkılâplarının gerçekleşmesinde ve Türkiye Cumhuriyeti’nin sağlam temeller üzerine oturtulmasında Atatürk’ün en yakın mesai arkadaşıydı.

Atatürk’ün ölümünden sonra, 1938 yılında, TBMM tarafından Türkiye’nin ikinci Cumhurbaşkanı olarak seçildi. İkinci Dünya Savaşı sırasında Türkiye’yi savaş felâketinin dışında tutmayı başardı. Savaştan sonra çok partili siyasî rejime geçilmesinde en büyük destek oldu. 1950 yılında, yapılan seçimleri kaybettikten sonra, 1960 yılına kadar Ana Muhalefet Partisi Başkanı olarak siyasî yaşamını sürdürdü. 27 Mayıs harekâtından sonra Kurucu Meclis üyeliğine seçildi ve 10 Kasım 1961 tarihinde Başbakanlığa atandı.

1965 yılında bu görevden ayrıldıktan sonra milletvekili olarak siyasî yaşamına devam etti, 1972 yılında Parti Genel Başkanlığı ve milletvekilliğinden istifa ederek, 1973 yılına kadar Anayasa gereğince Cumhuriyet Senatosu tabiî üyeliği görevinde bulundu. 25 Aralık 1973 günü vefat etti, Anıtkabir’de toprağa verildi.

Almanca, İngilizce ve Fransızca bilen İsmet İnönü, evli ve 3 çocuk babasıdır.

Başbakanı Olduğu Hükûmetler ve Görev Zamanları
1. T.C. Hükûmeti 30.10.1923 06.03.1924
2. T.C. Hükûmeti 06.03.1924 22.11.1924
4. T.C. Hükûmeti 04.03.1925 01.11.1927
5. T.C. Hükûmeti 01.11.1927 27.09.1930
6. T.C. Hükûmeti 27.09.1930 04.05.1931
7. T.C. Hükûmeti 04.05.1931 01.03.1935
8. T.C. Hükûmeti 01.03.1935 25.10.1937
26. T.C. Hükûmeti 20.11.1961 25.06.1962
27. T.C. Hükûmeti 25.06.1962 25.12.1963
28. T.C. Hükûmeti 25.12.1963 20.02.1965

1883 yılında Bursa’nın Gemlik ilçesi Umurbey köyünde doğdu. İlk ve orta öğreniminden sonra memuriyet hayatına atıldı. Adalet, reji ve bankacılık sahasında memuriyet görevlerinde bulundu. 1908 yılında İkinci Meşrutiyet’in ilânından sonra İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin çalışmalarına katıldı. Bu cemiyetin İzmir Şubesi Genel Sekreterliği’ni yaptı.

12 Ocak 1920 tarihinde toplanan son Osmanlı Mebusan Meclisi’ne Saruhan Sancağı Milletvekili olarak katıldı. Türk Millî Mücadelesi’nin başlaması ile birlikte Anadolu’ya geçerek bu harekete fiilen katıldı.

Millî Mücadele döneminde Batı Anadolu’da faaliyet gösterdi. Aynı zamanda Birinci Büyük Millet Meclisi’nde Bursa Milletvekili olarak görev aldı. 1921 yılında İktisat Vekili oldu.

Lozan Barış Konferansı’na müşavir göreviyle katıldı. 1923 seçimlerinden sonra İkinci Büyük Millet Meclisi’ne İzmir Milletvekili olarak girdi.

1924 yılında İş Bankası’nın kurulmasında önemli rol oynadı. Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşunda mücadele adamı, politikacı ve iktisatçı olarak temayüz etti. 1937-1939 yılları arasında Başbakanlık yaptı. 1943 yılına kadar İzmir Milletvekili olarak siyasî hayatını sürdürdü.

Çok partili siyasî hayata geçilmesi üzerine 1946 yılında arkadaşları ile birlikte Demokrat Parti’yi kurdu ve başkanlığına getirildi. Partisinin 1950 seçimlerini kazanmasından sonra, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından 22 Mayıs 1950 tarihinde Türkiye’nin üçüncü Cumhurbaşkanı seçildi. 27 Mayıs 1960 tarihinde yapılan askeri darbeyle bu görevinden uzaklaştırıldı.

15 Eylül 1961’de Yassıada Mahkemesi tarafından idama mahkum edildi. Cezası daha sonra müebbet hapse çevrildi. Yassıada’dan Kayseri Bölge Cezaevi’ne nakledilen Bayar, 7 Kasım 1964 tarihinde rahatsızlığı nedeniyle serbest bırakıldı. 22 Ağustos 1986 tarihinde İstanbul’da vefat etti.

Fransızca bilen Celal Bayar, evli ve 3 çocuk babasıdır.

Başbakanı Olduğu Hükûmetler ve Görev Zamanları
9. T.C. Hükûmeti 25.10.1937 11.11.1938
10. T.C. Hükûmeti 11.11.1938 25.01.1939

Anavatan Partisi Genel Başkanı ve Rize Milletvekili Mesut YILMAZ, 1947 Yılında İstanbul’da doğdu. İstanbul Erkek Lisesi’ni bitiren Mesut YILMAZ, 1971 Yılında Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Maliye ve İktisat Bölümü’nden mezun oldu. YILMAZ, 1972-1974 yılları arasında Almanya’nın Köln Üniversitesi İktisadi ve Sosyal Bilimler Fakültesi’nde yüksek lisans çalışması yaptı.

1975-1983 yılları arasında kimya, tekstil ve ulaştırma sektörlerinde, çeşitli özel şirketlerde yönetici olarak görev aldı.
1983 yılının Mayıs ayında kurulan Anavatan Partisi’nin Kurucu Üyesi ve Genel Başkan yardımcısı olan Mesut YILMAZ, aynı yıl Kasım ayında yapılan Genel Seçimde Rize Milletvekili seçildi.YILMAZ, Birinci ÖZAL Hükümetinde enformasyondan sorumlu Devlet Bakanlığına atandı ve Hükümet sözcülüğü yaptı. 1986 yılında Kültür ve Turizm Bakanı olan Mesut YILMAZ, bu dönemde Türkiye-Federal Almanya ve Türkiye-Yugoslavya Ekonomi Karma Komisyonları’nın Başkanlığını yürüttü. 29 Kasım 1987 seçimlerinde yeniden Rize Milletvekili seçilen Mesut YILMAZ ikinci ÖZAL Hükümetinde Dışişleri Bakanlığına atandı. Mesut YILMAZ, Akbulut Hükümetinde de üstlendiği bu görevden 20 Şubat 1990’da istifa etti.

15 Haziran 1991 tarihinde yapılan Anavatan Partisi Büyük Kongresinde Genel Başkanlığa seçilen YILMAZ tarafından kurulan hükümet 5 Temmuz 1991 günü T.B.M.M. Genel Kurulunda güvenoyu aldı. 20 Ekim 1991 günü yapılan genel seçimlerden sonra Ana Muhalefet Partisi Lideri olarak çalışmalarını sürdüren YILMAZ 24 Aralık 1995 günü yapılan genel seçimler sonrası Anavatan Partisi ile Doğru Yol Partisi tarafından oluşturulan 53.Hükümetin Başbakanı olarak görev yaptı.20 Haziran 1997 tarihinde 55.Hükümeti kurmakla görevlendirildi. 55'nci T.C. Hükümeti 12 Temmuz 1997 günü T.B.M.M. Genel Kurulu'nda güvenoyu aldı.
17 Ocak 1999 tarihinde T.C. Başbakanlığı görevinden ayrılan YILMAZ, 18 Nisan 1999 günü yapılan Genel Seçimlerden sonra kurulan 57'nci Hükümet'te 13 Temmuz 2000 tarihinden itibaren Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı olarak görev yaptı.

YILMAZ, 1988 yılından sonra Avrupa Demokrasi Birliği Genel Başkan Yardımcılığı yaptı. Almanca ve İngilizce bilen Mesut YILMAZ, evli ve iki çocuk babasıdır.


Başbakanı Olduğu Hükûmetler ve Görev Zamanları
48. T.C. Hükûmeti 23.06.1991 20.11.1991
53. T.C. Hükûmeti 06.03.1996 28.06.1996
55. T.C. Hükûmeti 30.06.1997 11.01.1999

Tayyip Erdoğan, 26 Şubat 1954 yılında İstanbul’un Kasımpaşa semtinde doğdu. Erdoğan, ilkokulu Piyale Paşa İlkokulu’nda okudu. 1965 yılında ilokulu bitirip İmam Hatip Lisesi’ne kayıt oldu ve 1973 yılında buradan mezun oldu. Daha sonra yüksek öğrenimini Marmara Üniversitesi İktisadi ve Ticari Bilimler Fakültesi’nde yaptı. Camialtı, İETT ve Erokspor’da 16 yıl futbol oynadı ve 12 Eylül 1980 sonrasında futbolu bıraktı. Milli Türk Talebe Birliğindeki görev yıllarından sonra, 1976 yılında Millî Selâmet Partisi Beyoğlu Gençlik Kolu Başkanlığına ve aynı yıl MSP İstanbul İl Başkanlığına seçildi. 1977 yılında bir konferans münasebetiyle tanıştığı Emine Hanım’la 4 Temmuz 1978’de evlendi. Evliliklerinden Ahmet Burak ve Necmeddin Bilal adında iki oğlu, Esra ve Sümeyye adında da iki kız çocuğu oldu.

12 Eylül 1980’de İ.E.T.T’den ayrılınca özel sektörde çalışmaya başladı ve bir müddet özel sektörde çalıştıktan sonra, 1982 yılında askere gitti. Yedek subay eğitimini Tuzla’da yapan Erdoğan, Karargâh subayı olarak askerliğini tamamladı. Askerden döndükten sonra yine aynı şirkette yaklaşık birbuçuk sene çalıştı. Bir sonraki çalışma hayatına başka bir şirkette genel müdür olarak devam etti.


12 Eylül 1980 ihtilalinden sonra 1983 yılında kurulan Refah Partisi ile siyasi hayatı tekrar başlamış oldu. 1984 yılında Beyoğlu İlçe Başkanı, 1985 yılında da İl Başkanı ve M.K.Y.K üyesi seçildi. 1986 ara seçimlerinde milletvekili adayı oldu. Ardından 1989 yılında da Beyoğlu ilçesinden belediye başkan adayı oldu ve 1989 seçimlerinden Refah Partisi 2. parti olarak çıktı. 1991 yılında tekrar milletvekili adayı oldu ve parti barajı geçince milletvekili oldu. Tercihli oy sistemi nedeniyle yüksek seçim kurulu milletvekilliğini iptal etti. 27 Mart 1994 seçimlerine kadar İstanbul İl Başkanlığı görevini sürdüren Erdoğan, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkan adayı oldu ve 27 Mart 1994 seçimlerinde İstanbul Büyükşehir Başkanı seçildi.

12 Aralık 1997 yılında davet üzerine gittiği Siirt’te, miting sırasında okuduğu bir şiir nedeniyle Diyarbakır DGM’de yargılanmaya başlandı. Yargılama sonucu Türk Ceza Kanunu’nun 312/2 maddesinden “Halkı din ve ırk farkı gözeterek kin ve düşmanlığa açıkça tahrik etmek” suçunu işlediği gerekçesiyle dört ay hapis cezasına çarptırıldı bu cezasını 24 Temmuz 1999 günü tamamladı.


Fazilet Partisi'nin, Anayasa Mahkemesi tarafından temelli kapatılmasının ardından, bağımsız kalan milletvekilleri, yeni parti kurma çalışmalarını "gelenekçiler" ve "yenilikçiler" olarak adlandırılan iki kanattan sürdürdü. "Gelenekçi" olarak adlandırılan kanat, Recai Kutan'ın genel başkanlığında 20 Temmuz 2001'de Saadet Partisi'ni kurarken, "yenilikçi" kanat da, Tayyip Erdoğan liderliğinde 14 Ağustos 2001'de, Adalet ve Kalkınma Partisi'ni kurdu ve Tayyip Erdoğan, parti genel başkanlığına seçildi. Kurulan Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP), 3 Kasım 2002 seçimlerinde oyların büyük bir çoğunlunu alarak tek başına iktidar oldu. 3 Kasım seçimlerinde adaylığı kabul edilmeyen Erdoğan yenilenen Siirt seçimlerinde milletvekili olarak Meclis'e girdi ve Abdullah Gül'ün Başbakanlığı'ndaki 58. hükümetin istifasını sunması üzerine 59. Hükümeti kurarak Türkiye Cumhuriyeti Başbakanı oldu.

Başbakanı Olduğu Hükûmetler ve Görev Zamanları
59. T.C. Hükûmeti Ve 60. T.C Hükûmeti Görevine devam etmektedir..

1885 yılında Trabzon’da doğdu. Mülkiye Mektebini 1908 yılında bitirdi. Paris Siyasal Bilgiler Okulu Diplomasi Şubesini 1912 yılında bitirip, daha önceki işi Divân-ı Muhasebat (Sayıştay)’daki görevine başladı.

Nisan 1915’de Maliye Bakanlığı Varidat Umum Müdürlüğü Temettü Vergisi Komisyonu 1. Mümeyyizliğine tayin edildi. Ekim 1916’da Eskişehir Sancağı Bölge İktisat Müdürü oldu. 4 Eylül 1918 tarihinde Mülkiye Mektebi iktisat dersi hocalığını üstlendi.

Son Osmanlı Mebusan Meclisi’ne Trabzon Milletvekili olarak katıldı. İşgal kuvvetlerinin Meclis’i kapatması üzerine İaşe Umum Müdürlüğü Teftiş Heyeti Müdürü oldu. 1921 yılında Trabzon Milletvekili olarak Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne katıldı. 3. İcra Vekilleri Heyeti’nde önce Maliye, 11.5.1922 tarihinden itibaren de Ekonomi Bakanlığı yaptı. Bu dönemde çağdaş maliye ilkelerinin yerleşmesinde öncülük etmiştir. Lozan Konferans Heyetinde ekonomik ve mâlî konularda ikinci başkanlardan biri olarak görev yaptı ve anlaşmaya üçüncü sırada imza attı.

1. İnönü Hükûmeti’nde İktisat, 2. İnönü Hükûmeti’nde Ticaret ve 3. İnönü Hükûmeti’nde bir süre Maliye Bakanlığı yaptı. 13.7.1926 tarihinde istifaen görevinden ayrıldı. 1.11.1926 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkan Vekilliğine seçildi. Bu görevini 3, 4 ve 5. dönemlerde de korudu. 1 Kasım 1935 tarihinde Başkan Vekilliğinden ayrıldı ve 24 Ekim 1936’dan 1941 yılına kadar İstanbul’dan Ankara’ya nakledilen Siyasal Bilgiler Okulu’nun Genel İktisat Profesörlüğünü üstlendi.

6-8. dönemlerde de Trabzon Milletvekili seçilerek 13 Eylül 1944 tarihinde 2. Saraçoğlu Hükûmeti’nde Dışişleri Bakanlığı’na getirildi. İkinci Dünya Savaşı’nın sonlarına doğru bütçenin açık vermeye başladığı, şeker ve kâğıt sıkıntısının en üst sınıra çıktığı ve ortamın gerginleştiği bir dönemde; İsmet İnönü 12 Temmuz Bildirgesi doğrultusunda Başbakanlık yapacak kişi olarak Hasan Saka’yı uygun gördü.

Hasan Saka, Başbakanlıktan ayrılınca Cumhuriyet Halk Partisi Meclis Grubu Başkan Vekilliğine seçildi. 1954 seçimleriyle politikadan ayrıldı. 29 Temmuz 1960 tarihinde İstanbul’da vefat etti. Fransızca bilen Hasan Saka, evli ve 3 çocuk babasıdır.
Başbakanı Olduğu Hükûmetler ve Görev Zamanları
16. T.C. Hükûmeti 10.09.1947 10.06.1948
17. T.C. Hükûmeti 10.06.1948 16.01.1949

---

1895 yılında Erzurum’da doğdu. İlk öğrenimini Ordu ilinde yaptı. Daha sonra öğrenimini Erzincan ve İstanbul’da askerî öğrenci olarak sürdürdü.

1915-1917 yıllarında topçu subayı olarak Çanakkale Savaşlarına katıldı. Filistin ve Suriye cephesinde bulundu. Türk İstiklâl Harbinin Batı cephesindeki bütün savaşlarına katıldı. 1929 yılında Harp Akademisi’ni bitirdi. 1940’da Albaylığa, 1946’da Tuğgeneralliğe, 1953’de Korgeneralliğe, 1957’de Orgeneralliğe yükseldi. 1958 yılında Kara Kuvvetleri Komutanlığı’na atandı. Bütün bu görevleri sırasında meslekî bilgi ve karakteri ile ordunun ve halkın sevgisini ve güvenini kazandı.

Kara Kuvvetleri Komutanlığının ikinci yılı Gürsel için siyasî hayata girişin dolaylı bir başlangıcı oldu. Demokrat Parti’nin bazı aydın çevrelerde hoşnutsuzluk yaratan tutumunu tenkid eden ve alınabilecek tedbirler konusunda, Millî Savunma Bakanı’na hitaben yazdığı 12 maddelik bir mektup yüzünden 3 Mayıs 1960 tarihinde Başbakanlıkça izinle görevinden alındı. Bu olaydan 24 gün sonra, Demokrat Parti iktidarına karşı yapılan 27 Mayıs 1960 ihtilalini gerçekleştiren subaylar, Gürsel’i ihtilal liderliğine çağırdılar. Daveti kabul eden Gürsel, ihtilalci subaylardan oluşan Millî Birlik Komitesi’nin başına geçti.

Gürsel, 27 Mayıs 1960 günü açıklanan ve 3’ü asker, 14’ü sivillerden kurulu Millî Birlik Komitesi Hükûmeti’nin başına geçti. 10 Ocak 1961 tarihine kadar devlet ve hükûmet başkanlığının yanı sıra Türk Silahlı Kuvvetleri Başkomutanlığı görevini de üstlendi.

27 Mayıs 1960 harekâtının lideri olarak kabul edildi. Yeniden demokratik düzene dönülmesinde ve 1961 Anayasası’nın hazırlanmasında önemli rol oynadı. Halkoyuna sunulan ve kabul olunan bu Anayasa gereğince, 10 Ekim 1961 tarihinde yapılan seçimlerden sonra teşekkül eden Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından Türkiye’nin dördüncü Cumhurbaşkanı olarak seçildi. 1966 yılında rahatsızlığının görevini engellemesi üzerine, Anayasa uyarınca Cumhurbaşkanlığı görevi sona erdi. 14 Eylül 1966 tarihinde vefat etti. Fransızca bilen Cemal Gürsel, evli ve 1 çocuk babasıdır

Başbakanı Olduğu Hükûmetler ve Görev Zamanları
24. T.C. Hükûmeti 30.05.1960 05.01.1961
25. T.C. Hükûmeti 05.01.1961 20.11.1961

---

1 Kasım 1924 tarihinde Isparta’nın Atabey ilçesine bağlı İslamköy’de doğdu. İlköğrenimini doğduğu köyde, ortaokul ve liseyi Isparta ve Afyon’da bitirdi. Şubat 1949’da İstanbul Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesi’nden mezun oldu. Aynı yıl Elektrik İşleri Etüd İdaresi’nde göreve başladı. Önce 1949-1950, daha sonra 1954-1955 yıllarında Amerika Birleşik Devletleri’nde barajlar, sulama ve elektrifikasyon konularında ihtisas yaptı.

1954 yılında Barajlar Dairesi Başkanı, 1955 yılında da Devlet Su İşleri Genel Müdürü oldu. 1962-1964 yılları arasında serbest müşavir-mühendis olarak çalıştı. Aynı yıllarda Orta Doğu Teknik Üniversitesi’nde su mühendisliği konusunda dersler verdi.

Siyasî yaşamına, 1962 yılında, Adalet Partisi Genel İdare Kurulu üyeliği ile başladı. 28 Kasım 1964 tarihinde bu partiye genel başkan seçilmesinin ardından, kurulmasını sağladığı ve Şubat-Ekim 1965 tarihleri arasında görev yapan koalisyon hükûmetinde Başbakan Yardımcısı olarak görev aldı.

10 Ekim 1965’de yapılan genel seçimlerde başında bulunduğu Adalet Partisi, yüzde 53 oy alarak tek başına iktidar oldu. Bu seçimlerde Isparta Milletvekili olarak Parlamento’ya girdi ve 30. T.C. Hükûmetini kurdu. Bu hükûmet 4 yıl sürdü. 10 Ekim 1969 tarihindeki genel seçimlerde de Adalet Partisi yine tek başına iktidar oldu. Böylece, 31. T.C. Hükûmeti’ni kurdu. Daha sonra, parti içi bir kriz dolayısı ile, 32. T.C. Hükûmeti’ni kurmak durumunda kaldı. 12 Mart 1971 muhtırası üzerine, Başbakanlık görevini bıraktı. 1971 ile 1980 arasında, 1975, 1977 ve 1979’da 3 defa daha hükûmet kurdu.

12 Eylül 1980 askerî müdahalesi üzerine bir süre gözaltında tutuldu ve 7 sene yasaklı olarak siyaset dışı kaldı. 6 Eylül 1987’de yapılan halk oylaması ile yasaklar kaldırıldı ve 24 Eylül 1987 tarihinde, Doğru Yol Partisi Genel Başkanlığı’na seçildi. 29 Kasım 1987’de yapılan genel seçimlerde Isparta Milletvekili olarak tekrar TBMM’ne girdi. 20 Ekim 1991 tarihinde yapılan genel seçimler sonrasında, Doğru Yol Partisi ile Sosyal Demokrat Halkçı Parti’nin bir araya gelerek kurduğu 49. T.C. Hükûmeti’nde Başbakan olarak görev aldı.

Süleyman Demirel, 30 yaşında Genel Müdür, 40 yaşından önce Parti Genel Başkanı, sonra Başbakan olmuş; 12 seneye yaklaşan Başbakanlık görevinde, Türkiye’nin kalkınması ve gelişmesine büyük hizmetlerde bulunmuştur. Türkiye’nin en genç Genel Müdürü, en genç Başbakanı ve İsmet İnönü’den sonra en uzun Başbakanlık yapmış kişisidir. 6 dönem Isparta Milletvekilliği yapmış, 7 sene yasaklı kalmış, 6 defa hükûmetten gitmiş, 7 defa hükûmet kurmuştur.

16 Mayıs 1993 tarihinde, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından Türkiye’nin 9. Cumhurbaşkanı olarak seçildi. 16 Mayıs 2000 tarihinde görev süresini tamamlayarak Cumhurbaşkanlığı’ndan ayrıldı.

İngilizce bilen Süleyman Demirel evlidir.


Başbakanı Olduğu Hükûmetler ve Görev Zamanları
30. T.C. Hükûmeti 27.10.1965 03.11.1969
31. T.C. Hükûmeti 03.11.1969 06.03.1970
32. T.C. Hükûmeti 06.03.1970 26.03.1971
39. T.C. Hükûmeti 31.03.1975 21.06.1977
41. T.C. Hükûmeti 21.07.1977 05.01.1978
43. T.C. Hükûmeti 12.11.1979 12.09.1980
49. T.C. Hükûmeti 21.11.1991 25.06.1993

---

1919 yılında İstanbul’da doğdu. 1943 yılında İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesini bitirdi. Bir süre Sümerbank’ta çalıştıktan sonra 1946’da Merkez Bankası’na geçti. 1966 yılında vekâleten Genel Müdürlük yaptığı bu kuruluşta 1967 yılında Genel Müdür oldu. 1970 yılında Merkez Bankasının yeniden örgütlendirilmesi üzerine Bankanın ve İdare Meclisinin Başkanlığına getirildi.

2. Erim Hükûmeti’nde Ticaret Bakanı olarak siyasi hayata girdi. Melen Hükûmeti’nde de yerini korudu. 1972 yılında Ticaret Bakanı iken, zamanın Cumhurbaşkanı Sunay tarafından Senato Üyeliğine atandı. Melen Hükûmeti çekilince Cumhuriyetçi Güven Partisi ve Adalet Partisi’nin gösterdikleri ortak aday olarak 36. T.C. Hükûmeti’ni kurdu.

1973 seçimleri bu hükûmet zamanında yapıldı ve seçimden sonra hiçbir partinin tek başına hükûmet kurmağa yeterli çoğunluğu sağlayamaması üzerine Talu kabinesi Şubat 1974’e kadar işbaşında kaldı. Bülent Ecevit başkanlığında Cumhuriyet Halk Partisi–Millî Selamet Partisi koalisyonunun gerçekleşmesi üzerine Talu, görevi Ecevit’e devretti. 1976 yılında Kontenjan Senatörlüğü sona erdi.

İngilizce bilen Naim Talu, evli ve 2 çocuk babasıdır.

---

1904 yılında Konya Seydişehir’de doğdu. İlk öğrenimini, Rüşdiyeyi ve Konya Sultanisi’ni birincilikle bitirip biyoloji öğretmeni oldu. Aynı yıl İstanbul Hukuk Fakültesi’ne girdi. 1925 yılında açılan devlet imtihanını kazanarak Berlin Üniversitesinde tıp ve biyoloji öğrenimi görüp 1929 yılında pekiyi derece ile tıp doktoru oldu. Hagen ve Düsseldorf hastanelerinde asistan olarak çalıştı.

Yurda dönünce Ankara Hükûmet Tabipliği ve Gazi Terbiye Enstitüsü biyoloji öğretmenliği görevlerinde bulundu. 1933 yılında İstanbul Tıp Fakültesi doçentliğini kazandı. 1940 yılında fizyoloji profesörü oldu.

1943 yılında Konya Milletvekili seçilip, aynı yıl Halkevleri Yüksek Danışma Kurulu Başkanlığı’na, sonra da Diyarbakır Bölge Müfettişliğine getirildi.

1950 yılında yeniden ilim ve meslek hayatına dönen Irmak, Münih, daha sonra İstanbul Tıp Fakültesi’nde akademik hayatını sürdürdü. 1974 yılında Kontenjan Senatörü seçildi. 17 Kasım 1974–31 Mart 1975 arasında Başbakanlık yaptı. 12 Eylül 1980 harekatından sonra Danışma Meclisi üyesi oldu ve bu meclisin başkanlığına seçildi. 11 Kasım 1990 tarihinde İstanbul’da vefat etti.

Almanca ve Fransızca bilen Sadi Irmak, evli ve 2 çocuk babasıdır.

Başbakanı Olduğu Hükûmetler ve Görev Zamanları
38. T.C. Hükûmeti 17.11.1974 31.03.1975

---